Το Φεστιβάλ Κινηματογράφου του Βερολίνου (Berlinale) εξέδωσε εκτενή ανακοίνωση, υπογεγραμμένη από τη διευθύντριά του Τρίσια Τάτλ, έπειτα από την έντονη δημόσια συζήτηση που ξέσπασε γύρω από τοποθετήσεις καλλιτεχνών για πολιτικά ζητήματα.

Η ανακοίνωση εστάλη αργά το βράδυ του Σαββάτου, μετά τις αντιδράσεις που προκάλεσαν σχόλια μελών της κριτικής επιτροπής κατά την εναρκτήρια συνέντευξη Τύπου. Όταν ρωτήθηκε για τη σύγκρουση στη Γάζα, ο πρόεδρος της επιτροπής Βιμ Βέντερς απάντησε, ότι «πρέπει να μείνουμε έξω από την πολιτική, γιατί αν κάνουμε ταινίες που είναι αφοσιωμένες στην πολιτική, μπαίνουμε στο πεδίο της πολιτικής», δήλωση που προκάλεσε άμεση αντίδραση στα social media.

Η Ινδή συγγραφέας Αρουντάτι Ρόι αποσύρθηκε αργότερα από το φεστιβάλ, εκφράζοντας την οργή της για τα σχόλια.

Berlinale: Αντιδράσεις και για τις απολίτικ δηλώσεις

Αντιδράσεις προκάλεσαν επίσης η Μισέλ Γιο και ο Νιλ Πάτρικ Χάρις για τις δικές τους τοποθετήσεις σχετικά με την πολιτική και την άνοδο του φασισμού, με τον Χάρις να δηλώνει, ότι τον ενδιαφέρει να κάνει «απολιτικά» πράγματα.

Στην ανακοίνωσή της, η Τάτλ τονίζει, ότι «η ελευθερία λόγου υπάρχει στο Berlinale», επισημαίνοντας όμως πως ολοένα και περισσότερο οι δημιουργοί αναμένεται να απαντούν σε κάθε ερώτηση που τους τίθεται και συχνά επικρίνονται, είτε αν απαντήσουν, είτε αν επιλέξουν να μη σχολιάσουν.

«Οι κινηματογραφιστές μιλούν διαρκώς μέσα από το έργο τους», αναφέρει, υπογραμμίζοντας ότι το φεστιβάλ είναι ένας μεγάλος και σύνθετος οργανισμός, με 278 ταινίες στο φετινό πρόγραμμα. Πολλές από αυτές αγγίζουν ζητήματα γενοκτονίας, σεξουαλικής βίας σε καιρό πολέμου, διαφθοράς, πατριαρχικής βίας, αποικιοκρατίας και κατάχρησης κρατικής εξουσίας.

Η διευθύντρια σημειώνει, ότι αρκετοί δημιουργοί που συμμετέχουν στο φεστιβάλ έχουν βιώσει προσωπικά βία, εξορία ή απειλές φυλάκισης για το έργο και τις θέσεις τους και έρχονται στο Βερολίνο για να παρουσιάσουν τις ταινίες τους «με θάρρος».

Στο κείμενο γίνεται διάκριση ανάμεσα στην πολιτική με «μικρό π» (ζητήματα εξουσίας και αποκλεισμού στην καθημερινότητα) και στην Πολιτική με «κεφαλαίο Π», δηλαδή κυβερνήσεις, κρατικές πολιτικές και θεσμούς. Η επιλογή τοποθέτησης, αναφέρει, ανήκει στους ίδιους τους καλλιτέχνες.

«Δεν πιστεύουμε, ότι υπάρχει δημιουργός στο φεστιβάλ που να αδιαφορεί για όσα συμβαίνουν στον κόσμο», σημειώνει η Τάτλ, αναφερόμενη ρητά στη Γάζα και τη Δυτική Όχθη, στη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό, στο Σουδάν, στο Ιράν, στην Ουκρανία, αλλά και στη Μινεάπολη.

Η ανακοίνωση καταλήγει με σαφή θέση: οι καλλιτέχνες είναι ελεύθεροι να ασκούν το δικαίωμά τους στην ελευθερία του λόγου, όπως επιλέγουν, αλλά «δεν θα πρέπει να αναμένεται να σχολιάζουν κάθε πολιτικό ζήτημα που τους τίθεται, εκτός αν το επιθυμούν».

«Συνεχίζουμε αυτό το έργο, γιατί αγαπάμε το σινεμά», αναφέρει η Τάτλ, προσθέτοντας ότι οι ταινίες μπορούν να φέρουν αλλαγή, ακόμη κι αν αυτή έρχεται αργά – «καρδιά με καρδιά, μυαλό με μυαλό».

Με πληροφορίες από Variety

Η Αρουντάτι Ρόι αποχωρεί από την Berlinale καταγγέλλοντας δηλώσεις για τη Γάζα

Η Ινδή συγγραφέας Αρουντάτι Ρόι ακύρωσε αιφνιδιαστικά απόψε τη συμμετοχή της στο Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου του Βερολίνου (Berlinale), κάνοντας λόγο για «εξωφρενικές δηλώσεις» του προέδρου της κριτικής επιτροπής σχετικά με τη Γάζα και τη στάση που οφείλουν, ή όχι, να τηρούν οι καλλιτέχνες απέναντι στην πολιτική.

Απαντώντας σε ερωτήσεις δημοσιογράφων για την κατάσταση στη Μέση Ανατολή και στην κριτική ότι η Berlinale εκφράζει αλληλεγγύη προς τους Ουκρανούς και τους Ιρανούς, αλλά όχι προς τους Παλαιστινίους (επειδή αυτό απηχεί τη θέση της γερμανικής κυβέρνησης) ο επικεφαλής της επιτροπής δήλωσε ότι οι κινηματογραφιστές «πρέπει να μείνουν εκτός πολιτικής, καθώς αποτελούν αντίβαρο σε αυτήν». «Πρέπει να κάνουμε τη δουλειά του λαού, όχι των πολιτικών. Οι ειδήσεις δεν είναι συναισθηματικές, η πολιτική δεν είναι συναισθηματική, αλλά οι ταινίες είναι», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Η Αρουντάτι Ρόι, συγγραφέας μεταξύ άλλων του μυθιστορήματος «Ο Θεός των Μικρών Πραγμάτων», για το οποίο τιμήθηκε με το Βραβείο Booker το 1997, απάντησε, ότι «το να ακούς πως η τέχνη δεν πρέπει να είναι πολιτική είναι σοκαριστικό». Όπως σημείωσε, μια τέτοια θέση «καταπνίγει τη συζήτηση για ένα έγκλημα κατά της ανθρωπότητας, τη στιγμή που εκτυλίσσεται μπροστά στα μάτια μας σε πραγματικό χρόνο, σε μια εποχή που καλλιτέχνες, συγγραφείς και κινηματογραφιστές θα έπρεπε να κάνουν ότι περνά από το χέρι τους για να το σταματήσουν».

«Αν οι μεγαλύτεροι σκηνοθέτες και καλλιτέχνες της εποχής μας δεν μπορούν να μιλήσουν, θα πρέπει να γνωρίζουν ότι η Ιστορία θα τους κρίνει. Είμαι σοκαρισμένη και εξοργισμένη», τόνισε.

Η Ρόι επρόκειτο να παραστεί στη φετινή Berlinale με αφορμή την προβολή της ταινίας «In Which Annie Gives It Those Ones», στην οποία είχε συμμετάσχει ως σεναριογράφος και πρωταγωνίστρια.

Υπενθυμίζεται, ότι στη Berlinale του 2024, κατά την τελετή απονομής των βραβείων, καλλιτέχνες είχαν ζητήσει κατάπαυση του πυρός στη Λωρίδα της Γάζας, ενώ την περασμένη χρονιά διαβάστηκε δήλωση δημιουργών, που κατηγορούσαν τη Γερμανία, ότι «υποστηρίζει μια γενοκτονία».

lifo.gr