Η Παγκόσμια Ημέρα Ψυχικής Υγείας έχει κάθε χρόνο ένα κύριο θέμα που ορίζει η Παγκόσμια Ομοσπονδία για την Ψυχική Υγεία (WFMH) και ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (WHO).

Για το 2021 είναι: Η Ψυχική Υγεία σε ένα άνισο κόσμο (Mental Health in an Unequal World)

Από την ανακοίνωση της WFMH: «Αυτό το θέμα επιχειρεί να αναδείξει το γεγονός ότι αυξάνεται η πόλωση ανάμεσα στις πλούσιες χώρες που γίνονται πλουσιότερες και τον υπόλοιπο κόσμο που ζει σε συνθήκες φτώχιας. Έχουν αναδειχτεί ανισότητες που αφορούν το γένος, την εθνικότητα, την έμφυλη ταυτότητα και τον σεξουαλικό προσανατολισμό, τον σεβασμό των δικαιωμάτων σε πολλές χώρες, με συνέπειες στα δικαιώματα των ανθρώπων με προβλήματα ψυχικής υγείας.

Το θέμα αυτό επιχειρεί να αναδείξει ότι η πρόσβαση σε υπηρεσίες ψυχικής υγείας παραμένει άνιση με το 75-95% των ανθρώπων σε χώρες χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος να μην έχουν καμία πρόσβαση και στις πλουσιότερες χώρες τα πράγματα να μην είναι πολύ καλύτερη. Απουσία επένδυσης στην ψυχική υγεία δυσανάλογη με το συνολικό προϋπολογισμό της υγείας καταλήγει σε κενό στην φροντίδα της ψυχικής υγείας.

Πολλοί άνθρωποι με ψυχική νόσο δεν λαμβάνουν την οφειλόμενη θεραπεία και μαζί με την οικογένεια και τους φροντιστές τους υφίστανται το στίγμα και διακρίσεις. Το χάσμα ανάμεσα σε αυτούς που λαμβάνουν και στερούνται υπηρεσιών γίνεται μεγαλύτερο. Έχει τεκμηριωθεί ότι ιατρικές, ψυχολογικές και κοινωνικές μέθοδοι που έδειξαν την αποτελεσματικότητα τους σε ερευνητικές εργασίες εισάγονται στην καθημερινή πράξη με καθυστέρηση ως 15 ετών.

Το στίγμα και οι διακρίσεις που υφίστανται οι άνθρωποι με προβλήματα ψυχικής υγείας δεν αφορούν μόνο την σωματική και ψυχική τους υγεία αλλά και τις εκπαιδευτικές και εργασιακές τους ευκαιρίες και δεν πρέπει να συνεχιστεί… Άνθρωποι με προβλήματα σωματικής υγείας συχνά υποφέρουν από άγχος και ψυχικά προβλήματα, όπως τα 2,2 δισεκατομμύρια άτομα με έκπτωση στην όραση, καθώς αντιμετωπίζουν αντίξοες κοινωνικές και οικονομικές καταστάσεις.

Η πανδημία του COVID 19 τόνισε ακόμα περισσότερο τις ανισότητες στα ζητήματα υγείας και κανένα έθνος, ακόμα και πλούσιο δεν ήταν έτοιμο να τις αντιμετωπίσει. Θα συνεχίσει να πλήττει τους ανθρώπους όλων των ηλικιών με νόσηση και μερικές φορές θάνατο, με συνέπειες στην οικογένεια, οικονομικές επιπτώσεις και εργασιακή ανασφάλεια, ενώ η τήρηση αποστάσεων μπορεί να οδηγήσει σε κοινωνική απομόνωση…

Όταν η WFMH ιδρύθηκε το 1948, ο κόσμος έβγαινε από πόλεμο και βρισκόταν σε βαθειά κρίση… Είμαστε πάλι μέσα σε μία άλλη παγκόσμια κρίση που προκαλεί την διεύρυνση των ανισοτήτων στην υγεία, την οικονομία και την κοινωνία…»

● Το θέμα της ανισότητας στην πρόσβαση των υπηρεσιών υγείας και ψυχικής υγείας είναι εξαιρετικά επίκαιρο στην Ελλάδα εν μέσω πανδημίας, όπου το ΕΣΥ με πολύ μεγάλες ελλείψεις σε προσωπικό και υλικό σήκωσε ολόκληρο το βάρος της νοσοκομειακής περίθαλψης και με απόντα τον ιδιωτικό τομέα.

● Όπως γενικότερα στην δημόσια υγεία τα πολύ μεγάλα κενά στην Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας στοιχίζουν ζωές και κάνουν πολύ δύσκολη την πρόληψη, το ίδιο συμβαίνει στον τομέα της ψυχικής υγείας παιδιών και ενηλίκων με τα μεγάλα κενά στην λειτουργία των ανάλογων υπηρεσιών.

● Τα επανειλημμένα lockdown , καραντίνες, οι θάνατοι, οι συνέπειες στην υγεία από τον Covid 19, οι οικονομικές συνέπειες και η εργασιακή ανασφάλεια, σε συνδυασμό με την μειωμένη λειτουργία των υπηρεσιών ψυχικής υγείας για λόγους ασφάλειας αλλά και ανεπάρκειας προσωπικού έχουν δημιουργήσει εκρηκτικά αιτήματα φροντίδας της ψυχικής υγείας, που υπερχειλίζουν τις μειωμένες δυνατότητες των δημόσιων υπηρεσιών. Είναι απαραίτητες άμεσες προσλήψεις για την συμπλήρωση των μεγάλων κενών στη λειτουργία των δημόσιων υπηρεσιών, ώστε να ανταποκριθούν στην αυξημένη ζήτηση υπηρεσιών.

● Είναι απαραίτητη η φροντίδα υγείας και ψυχικής υγείας των αποκλεισμένων Ελλήνων και των προσφύγων, μεταναστών.

● Η σύγχρονη τεχνολογία προτείνει συμπληρωματικές λύσεις γι΄ αυτή την φροντίδα ψυχικής υγείας, που αυτό τον χρόνο συνδέονται με την αντιμετώπιση της πανδημίας, όπως τις τηλεφωνικές γραμμές 10306 και 1110. Η «Αλληλεγγύη για Όλους» (Δίκτυο Τροφής και Υποστήριξης ευάλωτων ομάδων συμπολιτών μας), Κοινωνικά Ιατρεία – Φαρμακεία (Αθήνας, Πειραιά, Νέας Σμύρνης, Χαλανδρίου κ.ά.), το Δίκτυο αλληλεγγύης του «Αόρατου Πειραιά» και πολλοί εθελοντές και εθελόντριες οργάνωσαν τον: Κύκλο Αλληλεγγύης και την γραμμή: 2103802037.

● Οι ανισότητες στην φροντίδα της υγείας και της ψυχικής υγείας έχουν αίτια βαθύτατα κοινωνικά και η πάλη μας για την βελτίωση των κοινωνικών ανισοτήτων και της καθολικής πρόσβασης στις υπηρεσίες υγείας αποτελούν ουσιαστική συμβολή στην βελτίωση της ψυχικής υγείας όλων μας μαζί με την φροντίδα που παρέχουμε στους ασθενείς μας.

Ομάδα Ψυχικής Υγείας ΣΥΡΙΖΑ