Είναι η σκληρή απόφαση του ξεριζωμού, ο ανέσωστος τρόμος του αγνώστου αλλά και ο πνευματικός χερσότοπος που διψάει για ελπίδα, η επιλογή που μπορεί να οδηγήσει στον θάνατο – μια πανταχού συνθήκη που την πολεμούν μέχρι τέλους, οι απάνθρωπες καταστάσεις που εξωθούν 500 ανθρώπους να επιβιβαστούν σ’ ένα κατάμεστο, ελπιδοφόρο πλην κλυδωνιζόμενο πλοίο με προορισμό ένα καλύτερο μέλλον.

Τα γυναικόπαιδα κλεισμένα στ’ αμπάρια, για την περαιτέρω προστασία τους, αποδείχθηκαν οι περισσότερο ευπρόσβλητοι καθώς, σύμφωνα με τις έρευνες, με τη βύθιση του πλοίου κατέστη τραγικά δύσκολο να απελευθερωθούν. Πάνω από 70 οι νεκροί σ’ ενός πλοίου του οποίου ο αριθμός των επιβατών είναι δύσκολο να υπολογιστεί. Λέχθηκε, παράλληλα, πως απ’ τη στιγμή που η μηχανή παρουσίασε πρόβλημα πολλοί επιβαίνοντες εξέφρασαν την επιθυμία τους να γυρίσουν πίσω στη Λιβύη, όσοι ήταν ανυπάκουοι μάλιστα χτυπήθηκαν με σχοινί έτσι ώστε να μην χάσουν οι διακινητές τα χρήματα που εξασφάλισαν απ’ τη μεταφορά τους. Η απότομη μετατόπιση βάρους απ’ τον πανικό των ανθρώπων στάθηκε ικανή να ανατρέψει το ακινητοποιημένο πλοίο.

Τι είναι αυτό που καταλήγει να εμπαίζει τον ανθρώπινο πόνο και σπαραγμό; ποια ατυχής συνθήκη πυργώνει τα αισθήματα ματαιοδοξίας και υπερκαλύπτει τα όποια ηθικά χάσματα με την αειπόθητη εξασφάλιση χρημάτων; πώς προέκυψαν οι προσωπικές και κοινωνικές βλέψεις χειραγωγούμενες από κάθε είδους συμφεροντολογικά κίνητρα με όποιο κοινωνικό κόστος, που αφήνει παγερά αδιάφορους τους πολίτες, χρυσώνει τη λήθη με το επόμενο δυσάρεστο συμβάν, λειαίνει το συλλογικό πένθος, συντρίβει τα ιδεολογικά αναχώματα του ουμανισμού; Δεν είναι άλλο ένα αμείλικτο ράπισμα της τύχης, ξορκισμένης με δακρύβρεχτα λογύδρια για τις ζωές που χάθηκαν, ούτε ένα ομαλό γεγονός, ένα απ’ τα πολλά, που σε δύσκολες τέτοιες συνθήκες έχουμε συνηθίσει να ακούμε (πόσοι άμαχοι έχουν πεθάνει στην Ουκρανία, έχουν βρεθεί εκτοπισμένοι, και συνεχίζουν στον Γολγοθά του εκπατρισμού;).

Δύσκολα βάζουμε τον εαυτό μας στη θέση των πληγέντων. Κατανοητό. Ακόμη πιο εύκολα μπορούμε να τυφλωθούμε απ’ την πλεονεκτική μας θέση που δεν είναι εξασφαλισμένη ούτε στο ελάχιστο. Αρκετές είναι οι διαμαρτυρίες πολιτών, με αφετηρία τα πρώτα μεταναστευτικά κύματα απ’ τη Συρία. Η ενσυναίσθηση, σαν ένα σχοινί, χαλαρώνει όταν απ’ την άλλη μεριά το κρατούν ξένα χέρια, ξεχνώντας τον δικό μας ξεριζωμό και τις παιπάλες δοκιμασιών απ’ τις οποίες έχουν περάσει χιλιάδες Έλληνες εδώ και στο εξωτερικό τόσα χρόνια. Απ’ τις δημοσκοπήσεις, με τις ανόδους κομμάτων της ακροδεξιάς πολυκατοικίας, είναι πασιφανές πως το μίσος προς το μη οικείο καλά κρατεί. Η αμφιβολία, η καχυποψία, η προκατάληψη, η μισαλλοδοξία αποτελούν αρετές μόνο σε ανθρώπους πολιτικά ευμετάβλητους, κοινωνικά ανισόρροπους, γίνονται οπαδοί ενός αιματηρού παρωπιδισμού, ξεγελασμένοι από μια αποπροσανατολιστική προπαγάνδα που τονώνει και καλλιεργεί τα ταπεινότερα των ενστίκτων.

Και δεν είναι μόνο αυτό το κύμα αντιφρονούντων που γαζώνει με ανεπίτρεπτα ρατσιστικά τσιτάτα τα Μέσα, υπάρχουν και οι υποψήφιοι σοβαρών κομμάτων που ανερυθρίαστα προτάσσουν την, κατ’ εκείνους, αναπόφευκτα εγκληματική παρακρατική τους δράση ως απορριπτέα για μια χώρα σαν τη δική μας, με σκοπό την ανάλγητη άρνηση στους αιτούντες άσυλο. Η διαγραφή του πρώην υποψήφιου βουλευτή της Ν.Δ., Σπήλιου Κρικέτου, γεννά περαιτέρω δύστροπα ερωτήματα παρά προσφέρει μια ελάφρυνση με την απομάκρυνσή του στο δεξιό πολιτικό τόξο. Διότι πόσοι υποψήφιοι/ες κρύβουν συστηματικά τέτοιες απόψεις για να εξασφαλίσουν μια έδρα; Απ’ τη στιγμή μάλιστα που κόμματα με παντιέρες τέτοιων γνωμών και πολιτικών θέσεων αποκτούν επικίνδυνα ποσοστά, μαγνητίζοντας μια μεγάλη μερίδα του κόσμου, όχι μόνο για τους μη Έλληνες αλλά και για τη Δημοκρατία συλλήβδην;

Ο φόβος του ανθρώπου που φεύγει στο άγνωστο, ευάλωτος σε κακουχίες και με τον θάνατο συνοδοιπόρο, είναι μια φριχτή εικόνα η οποία δεν χωρά διπλωματικές συζητήσεις που τρώνε ανύπαρκτα αποθέματα χρόνου, δεν νοείται να σπέρνει διχαστικές έριδες σε μια χώρα που μοσχοπουλά σε τουρίστες αγαλματίδια του ξένιου Διός. Πράξαμε το αυτονόητο, πρέπει όμως να αφοσιωθούμε σε μεγαλύτερα απ’ το μπόι μας προβλήματα, όπως το πώς να αποτρέψουμε στο μέλλον αυτό το εμπόριο ψυχών, τη διαμετακόμιση προσδοκιών και ονείρων, το ποντάρισμα στον ανηλεή ζυγό της τύχης. Όχι σε εθνικό μόνον αλλά και σε παγκόσμιο επίπεδο, χρειαζόμαστε υπερεπείγουσες ενέσεις ενσυναίσθησης.