Το Αστεροσκοπείο Κρυονερίου και το τηλεσκόπιό του εκπροσώπησαν την Ελλάδα σε μια μεγάλη στιγμή για την επιστήμη και την ανθρωπότητα.

Στο βίντεο, ο μη υποψιασμένος παρατηρητής παρακολουθεί μια λευκή μπίλια να κινείται με ταχύτητα ανάμεσα στα αστέρια. Πώς να χωρέσει ο νους, ότι αυτό που βλέπεις, στην πραγματικότητα είναι το σύστημα αστεροειδών Δίδυμου–Δίμορφου που βρίσκεται σε απόσταση 11 εκατομμυρίων χιλιομέτρων μακριά από τη Γη; Και ότι η «ουρά» που φαίνεται να το ακολουθεί έχει έκταση περίπου 10.000 χλμ. και αποτελείται από τα συντρίμμια του Δίμορφου μετά την πρόσκρουση της αποστολής DART της NASA στην επιφάνειά του στις 26 Σεπτεμβρίου 2022;

Η παρατήρηση έγινε από το Αστεροσκοπείο Κρυονερίου Κορινθίας στις 20 Οκτωβρίου και συγκεκριμένα από τον μεταδιδακτορικό ερευνητή του Ινστιτούτου Αστρονομίας, Αστροφυσικής, Διαστημικών Εφαρμογών και Τηλεπισκόπησης (ΙΑΑΔΕΤ) του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών, δρα Αλέξιο Λιάκο. Ηταν η συμμετοχή της Ελλάδας σε μια μεγάλη ημέρα για την επιστήμη. Οπως λέει στην «Κ» ο διευθυντής του ΙΑΑΔΕΤ/ΕΑΑ και διευθυντής Ερευνών στο Κέντρο Ερευνών Αστρονομίας και Εφαρμοσμένων Μαθηματικών της Ακαδημίας Αθηνών, Σπύρος Βασιλάκος, μετά την επιτυχή πρόσκρουση της διαστημικής αποστολής DART (Double Asteroid Redirection Test) της NASA στην επιφάνεια του αστεροειδούς Δίμορφου, με σκοπό να μελετηθεί η μεταβολή της τροχιάς του μετά την πρόσκρουση, τα επίγεια τηλεσκόπια σε όλο τον κόσμο παρακολουθούσαν την κίνηση του συστήματος, προκειμένου να διαπιστωθεί εάν πράγματι άλλαξε η τροχιά του.

Επίτευγμα

«Το ίδιο και η Ελλάδα με το τηλεσκόπιο Κρυονερίου. Οπως παρατηρήσαμε και εμείς, υπήρξαν υπολείμματα από την πρόσκρουση, ενώ επιβεβαιώθηκε ότι η τροχιά άλλαξε. Αποδείχθηκε, με άλλα λόγια, ότι η πρώτη προσπάθεια της ανθρωπότητας να εκτρέψει την πορεία ενός ουράνιου σώματος στέφθηκε με επιτυχία». Οπως λέει, πρόκειται για ένα σημαντικό βήμα για την ασφάλεια του πλανήτη, αφού η ανθρωπότητα έχει τη δυνατότητα να αμυνθεί απέναντι σε έναν αστεροειδή που κατευθύνεται προς τη Γη. «Γίνεται φανερό, ότι οι μεγάλοι διαστημικοί οργανισμοί ενδιαφέρονται για τα θέματα πλανητικής ασφάλειας και εκπονούν σχετικές πολιτικές όπως το DART. Από τη μία παρατηρούμε δορυφόρους που εκτοξεύει ο άνθρωπος γύρω από τη Γη, ώστε να μπει μια τάξη, και από την άλλη παρακολουθούμε εν δυνάμει επικίνδυνα αντικείμενα».

Ταυτόχρονα, η παρατήρηση του συστήματος αστεροειδών Δίδυμου–Δίμορφου ήταν μια επιτυχία για τη χώρα μας και το Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών. «Δείχνει τις δυνατότητες που έχουμε σε θέματα πλανητικής ασφάλειας», σχολιάζει ο κ. Βασιλάκος, θυμίζοντας ότι από την 1η Ιανουαρίου 2023 η Ελλάδα εισέρχεται στο ευρωπαϊκό δίκτυο τηλεσκοπίων EU-SST. Το τηλεσκόπιο Κρυονερίου ήταν το πρώτο ελληνικό τηλεσκόπιο, που πέρασε όλα τα τεστ που τέθηκαν από το εν λόγω δίκτυο, ενώ ακολούθησαν το τηλεσκόπιο του Σκίνακα στην Κρήτη και του Χολομώντα στη Θεσσαλονίκη. «Συνεπώς, η Ελλάδα θα μπει με τρία τηλεσκόπια στο δίκτυο EU-SST και θα δίνουμε και εμείς στοιχεία για τις τροχιές των δορυφόρων. Η Ελλάδα θα συμμετέχει στην κοινή προσπάθεια. Η Ελλάδα μπαίνει στον χάρτη».

Χρηματοδότηση

Το Αστεροσκοπείο Κρυονερίου (με τηλεσκόπιο διαμέτρου 1,2 μ.) βρίσκεται σε ύψος περίπου 900 μ., στο όρος Κυλλήνη (Ζήρεια), κοντά στο χωριό Κρυονέρι του Νομού Κορινθίας. Είναι ιδιοκτησία του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών και ιδρύθηκε το 1972. Τον Ιούλιο ανακοινώθηκε, ότι το υπουργείο Ανάπτυξης και Επενδύσεων χρηματοδοτεί το Αστεροσκοπείο Κρυονερίου με 10,8 εκατ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης για την αγορά καινούργιων ραντάρ, λέιζερ, ενός νέου, υπερσύγχρονου ρομποτικού τηλεσκοπίου και άλλου απαραίτητου εξοπλισμού, ενώ η Περιφέρεια Πελοποννήσου χρηματοδοτεί το Αστεροσκοπείο με 4,3 εκατ. ευρώ για κτιριακές υποδομές, όπως αμφιθέατρο, εκθεσιακός χώρος, γραφεία κ.ά. Στόχος, το Αστεροσκοπείο Κρυονερίου να μετατραπεί στον μεγαλύτερο διαστημικό κόμβο στη Νοτιοανατολική Ευρώπη.

Λίνα Γιάνναρου

kathimerini.gr