Σε πλήρες (και πολυεπίπεδο) αδιέξοδο δείχνει να οδηγεί την Ευρώπη το σταδιακό κλείσιμο της στρόφιγγας των ροών φυσικού αερίου από τη Ρωσία.

Μάλιστα, η Gazprom έσπευσε «τρολάρει» την Ευρώπη με σχετικό βίντεο, που δημοσίευσε με τίτλο «Θα είναι ένας βαρύς χειμώνας», δείχνοντας τη ροή φυσικού αερίου να μηδενίζεται και τα χιόνια να έρχονται.

Υπενθυμίζεται, πως τη Δευτέρα η Μόσχα προχώρησε ένα βήμα παρακάτω, ανακοινώνοντας πως οι προμήθειες φυσικού αερίου της Ρωσίας στην Ευρώπη δεν πρόκειται να επανέλθουν «πλήρως», μέχρι η Δύση να άρει τις κυρώσεις κατά εναντίον της, οι οποίες έχουν επιβληθεί μετά την εισβολή στην Ουκρανία.

https://youtu.be/n2b_0gfV_4E

Ο «εφιάλτης» προ των πυλών

Η ανακοίνωση –τελεσίγραφο του εκπροσώπου του Κρεμλίνου, Ντιμτρι Πεσκόφ, ότι οι στρόφιγγες του Nord Stream θα παραμείνουν ερμητικά κλειστές, μέχρι να αρθούν οι κυρώσεις, έφεραν, σε πρώτο χρόνο, αιμορραγία στις αγορές της Ευρώπης. Οι ευρωπαϊκές τιμές του αερίου έκαναν νέο άλμα 30% στα 282 ευρώ ανά MWh, τα χρηματιστήρια υπέκυψαν σε μαζικό κύμα πωλήσεων και το ευρώ κάτω από το 0,99 δολάρια για πρώτη φορά μετά από 20 χρόνια.

Η καθίζηση αυτή του ευρώ είναι, κατά πολλούς αναλυτές, το νέο «πυρηνικό» όπλο του ενεργειακού πολέμου. Ένα φθηνό και ανταγωνιστικό νόμισμα μπορεί να ήταν επί χρόνια το ιδανικό σενάριο της ευρωπαϊκής βιομηχανίας, και δη της εξαγωγικής – κατά τραγική ειρωνεία όμως, η προσδοκία τους έγινε πραγματικότητα στην χειρότερη συγκυρία: το ευρώ αποδυναμώνεται εν μέσω ιστορικής ενεργειακής κρίσης, που κάνει πανάκριβες τις αγορές και εισαγωγές πετρελαίου (το οποίο τιμολογείται σε δολάρια) και διαβρώνει ακόμη περισσότερο την αγοραστική δύναμη των πολιτών της ευρωζώνης.

Σε δεύτερο επίπεδο, η κίνηση του Πούτιν φέρνει την Ευρώπη μια ανάσα πια από τον εφιάλτη: Ο χειρότερος χειμώνας που έχει βιώσει η ήπειρος μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο δεν είναι πια απλό σενάριο, μοιάζει αναπόδραστη πραγματικότητα.

Η JP Morgan προειδοποιεί, πως «το χειρότερο σενάριο για την Ευρώπη γίνεται πλέον το βασικό και προβλέπει νέο εκρηκτικό ράλι σε φυσικό αέριο και ρεύμα. Η Morgan Stanley υπολογίζει, ότι ο ενεργειακός λογαριασμός για την Ευρώπη θα ανέβει πλέον στα 1,4 τρις δολάρια – ποσό, που όπως τονίζει ο οίκος, σε καμία περίπτωση δεν μπορούν να επωμιστούν μόνον οι τελικοί καταναλωτές.

Σύμφωνα με την Morgan Stanley, το κόστος για το φυσικό αέριο και το ηλεκτρικό ρεύμα που θα καταναλωθεί στην Ευρωπαϊκή Ένωση θα είναι αυξημένο κατά 1,2 τρισ. ευρώ (ή 8% του ΑΕΠ), από τα επίπεδα των 200 δισ. ευρώ τον χρόνο που ήταν πριν από την ενεργειακή κρίση.

Ο οίκος εκτιμά, επίσης, ότι οι τιμές του ρεύματος θα αυξηθούν επιπλέον κατά 100-400%. Και σύμφωνα με ανάλυση της Bernstein που επικαλείται το Reuters, μόνον στην Γερμανία οι λογαριασμοί των νοικοκυριών στη Γερμανία θα μπορούσαν να ξεπεράσουν τα 10.000 ευρώ σε ετήσια βάση – ποσό τετραπλάσιο σε σχέση με τα περσινά επίπεδα. Το αντίστοιχο κόστος στην Βρετανία εκτιμάται ότι θα υπερτριπλασιαστεί και θα ξεπεράσει τις 6.000 στερλίνες.

Το σχέδιο της Κομισιόν και η έκτακτη σύνοδος των υπουργών Ενέργειας της ΕΕ

Το μόνο ερώτημα πια, ενώπιον αυτού του εξωπραγματικού κόστους, είναι τι προλαβαίνει να κάνει η Ευρωπαϊκή Ενωση και το έκτακτο σχέδιο φον ντερ Λάιεν μπορεί να αποτρέψει ‘έναν χειμώνα κοινωνικής διάλυσης και συντριβής.

Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν υποστήριξε σε ανάρτησή της ότι η Ευρώπη θα νικήσει και ότι η Κομισιόν ετοιμάζει προτάσεις, για να βοηθήσει τα ευάλωτα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις να αντιμετωπίσουν τις υψηλές τιμές της ενέργειας.

«Ο Πούτιν χρησιμοποιεί την ενέργεια ως όπλο μειώνοντας την προσφορά και χειραγωγώντας τις ενεργειακές μας αγορές» τόνισε η Πρόεδρος της Κομισιόν με ανάρτησή της στο twitter σημειώνοντας ότι η Eυρωπαϊκή Επιτροπή ετοιμάζει προτάσεις για να βοηθήσει τα ευάλωτα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις να αντιμετωπίσουν τις υψηλές τιμές της ενέργειας.

Συγκεκριμένβα, όπως ανέφερε, η πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής θα έχει ως στόχο:

– Μείωση της ζήτησης ηλεκτρικής ενέργειας

– Ανώτατο όριο τιμής στο ρωσικό φυσικό αέριο

– Βοήθεια τους ευάλωτους καταναλωτές και τις επιχειρήσεις με έσοδα από τον ενεργειακό τομέα

– Ενεργοποίηση υποστήριξης σε παραγωγούς ηλεκτρικής ενέργειας που αντιμετωπίζουν δυσκολίες ρευστότητας που συνδέονται με την αστάθεια.

Putin is using energy as a weapon by cutting supply and manipulating our energy markets.

He will fail.

Europe will prevail.

The @EU_Commission is preparing proposals to help vulnerable households and businesses to cope with high energy prices.

— Ursula von der Leyen (@vonderleyen) September 5, 2022

Οι υπουργοί Ενέργειας της Ευρωπαϊκής Ενωσης θα συναντηθούν στις 9 Σεπτεμβρίου για να συζητήσουν την κατάσταση κατά την διάρκεια έκτακτης συνόδου. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προτείνει την επιβολή πλαφόν σε μέρος των τιμών της ηλεκτρικής ενέργειας, την υιοθέτηση ρυθμιζόμενων τιμολογίων για τους πλέον ευάλωτους και την ενίσχυση των κινήτρων για τον περιορισμό της κατανάλωσης, σύμφωνα με το σχέδιο που έχει περιέλθει σε γνώση του Γαλλικού Πρακτορείου (AFP).

Ο ευρωπαίος επίτροπος Οικονομίας Πάολο Τζεντιλόνι διαβεβαίωσε το Σάββατο, ότι η Ευρωπαϊκή Ενωση είναι “καλά προετοιμασμένη” σε περίπτωση πλήρους διακοπής των αποστολών φυσικού αερίου, χάρη στην αποθήκευση και στα μέτρα εξοικονόμηση ενέργειας.

Αλληλοστήριξη Γερμανίας-Γαλλίας

Την ίδια στιγμή πάντως, στην περίπτωση ελλείψεων στον ενεργειακό τομέα λόγω του πολέμου στην Ουκρανία αυτόν τον χειμώνα, η Γερμανία και η Γαλλία θα αλληλοστηριχθούν, όπως ανακοίνωσε ο πρόεδρος Μακρόν, μετά την τηλεφωνική επικοινωνία που είχε με τον Γερμανό καγκελάριο Όλαφ Σολτς, το βράδυ της Δευτέρας. Οι δύο ηγέτες μίλησαν πριν από μια έκτακτη συνεδρίαση των υπουργών Ενέργειας της Ευρωπαϊκής Ένωσης την Παρασκευή, για το πώς η ήπειρος μπορεί να συντονιστεί, για να παραμείνει ζεστή αυτόν τον χειμώνα, εάν η Ρωσία διακόψει τις προμήθειες φυσικού αερίου.

Ο Μακρόν δεσμεύτηκε, ότι η χώρα του θα δώσει περισσότερο αέριο στη Γερμανία, η οποία θα μπορούσε να παράσχει ηλεκτρική ενέργεια, εφόσον η κρίση συνεχιστεί.

Ακόμη, τάχθηκε υπέρ της επιβολής πλαφόν στην τιμή του ρωσικού φυσικού αερίου που παραδίδεται μέσω αγωγών.

Emmanuel Macron : «La meilleure énergie, c'est celle que l'on ne consomme pas» pic.twitter.com/fsK1OPcPti

— CNEWS (@CNEWS) September 5, 2022

«Η καλύτερη ενέργεια είναι αυτή που δεν καταναλώνουμε», είπε ακόμη ο Γάλλος ηγέτης σε συνέντευξη Τύπου, όπου προέτρεψε τις γαλλικές επιχειρήσεις και τα νοικοκυριά να εξοικονομήσουν ενέργεια, συμπεριλαμβανομένης της απενεργοποίησης της θέρμανσης και του κλιματισμού.