Νέο ρεκόρ κατέγραψε η μέση ημερήσια θερμοκρασία της επιφάνειας της Μεσογείου Θάλασσας στα μέσα Αυγούστου φθάνοντας τους 28,9°C και ξεπερνώντας το ρεκόρ του προηγούμενου έτους, όπως ανακοίνωσε το Βασιλικό Κέντρο Θαλασσίων Ερευνών της Ισπανίας.

Σύμφωνα με το climatebook.gr, οι υψηλότερες τιμές εντοπίζονται στις κεντρικές και ανατολικές περιοχές της λεκάνης της Μεσογείου. Η επιφανειακή θερμοκρασία της θάλασσας σε αυτές τις περιοχές κυμαίνεται από 29°C έως 31°C, ενώ οι αποκλίσεις από τα κανονικά για την εποχή επίπεδα ξεπερνούν τοπικά τους 5°C στην Αδριατική θάλασσα και τους 2-4°C στα νοτιοανατολικά. Επιπλέον, υψηλές τιμές της θερμοκρασίας της θάλασσας παρατηρούνται και στο Ιόνιο πέλαγος με τη θερμοκρασία να φτάνει τοπικά και τους 29°C.

Climatebook                                                                                                       f
6 ημ. ·
️ Ρεκόρ θερμοκρασίας της επιφάνειας της θάλασσας στη Μεσόγειο στα μέσα Αυγούστου 2024
️ Πολύ υψηλές για την εποχή θερμοκρασίες σε επίπεδα ρεκόρ καταγράφονται στη Μεσόγειο θάλασσα στα μέσα Αυγούστου 2024.
‼️♨️ Στις 10 Αυγούστου 2024 σημειώθηκε νέο ρεκόρ θερμοκρασίας της θάλασσας για τη Μεσόγειο με τη μέση θερμοκρασία της θάλασσας να φτάνει τους 28.15°C. Από τις 10/08 μέχρι και τις 16/08 το ρεκόρ θερμοκρασίας της θάλασσας για τη Μεσόγειο καταρρίφθηκε άλλες 4 φορές, με το νέο ρεκόρ να σημειώνεται στις 15 Αυγούστου 2024 με μέση τιμή της θερμοκρασίας της θάλασσας στους 28.52°C. Η μέση θερμοκρασία της επιφάνειας της θάλασσας για τη Μεσόγειο στις 16 Αυγούστου 2024 κυμαίνεται κατά 2.5°C πάνω από τη μέση τιμή της περιόδου 1991-2020.
Οι υψηλότερες τιμές εντοπίζονται στις κεντρικές και ανατολικές περιοχές της λεκάνης της Μεσογείου. Η επιφανειακή θερμοκρασία της θάλασσας σε αυτές τις περιοχές κυμαίνεται από 29°C – 31°C, ενώ οι αποκλίσεις από τα κανονικά για την εποχή επίπεδα ξεπερνούν τοπικά τους 5°C στην Αδριατική θάλασσα και τους 2-4°C στα νοτιοανατολικά. Επιπλέον, υψηλές τιμές της θερμοκρασίας της θάλασσας παρατηρούνται και στο Ιόνιο πέλαγος με την θερμοκρασία να φτάνει τοπικά και τους 29°C.
Οι μόνες περιοχές που καταγράφουν θερμοκρασίες κοντά στα φυσιολογικά για την εποχή επίπεδα είναι το Αιγαίο, όπου η ευεργετική επίδραση του μελτεμιού διατηρεί τις θερμοκρασίες γύρω τους 25 °C, και το δυτικό κομμάτι της Μεσογείου (πχ. κόλπος των Λέοντα, Βαλεαρίδες νήσοι), επίσης λόγω της επίδρασης των τοπικών ισχυρών βόρειων ανέμων.
Αθηναϊκό – Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων
ERT NEWS
Copernicus EU
WWF Greece
iSea
Severe Weather Europe

Όπως αναφέρει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, ο διδάκτωρ Φυσικής Ωκεανογραφίας και κύριος ερευνητής του Ελληνικού Κέντρου Θαλασσίων Ερευνών (ΕΛΚΕΘΕ), Δημήτρης Βελαώρας, μελέτες που έχουν εκπονηθεί από τη δεκαετία του 1980 και έπειτα, καταδεικνύουν ότι στο τμήμα του Αιγαίου αλλά και στην περιοχή ανατολικά της Κρήτης, «στη Λεβαντίνη δηλαδή», σημειώνεται ανά δεκαετία άνοδος της θερμοκρασίας της επιφάνειας της θάλασσας της τάξεως των 0,5 βαθμών. Χαρακτηριστικά, ο Δημήτρης Βελαώρας ανέφερε: «Η μόνιμη και διαρκής άνοδος της θερμοκρασίας της επιφάνειας της θάλασσας είναι πιο έντονη στη Μεσόγειο και ιδιαίτερα στο ανατολικό της κομμάτι δηλαδή, από το Ιόνιο και ανατολικά. Το σύστημα Λεβαντίνης και Αιγαίου φαίνεται ότι έχει μία άνοδο της θερμοκρασίας στην επιφάνειά της περίπου 0,4 με 0,5 βαθμούς Κελσίου ανά δεκαετία. Στα χαμηλότερα στρώματα υπάρχει και εκεί μία άνοδος, η οποία όμως είναι πολύ μικρότερη».

Παράλληλα, όλο και συχνότεροι είναι οι θαλάσσιοι καύσωνες στη Μεσόγειο (Mediterranean Marine Heat Waves), φαινόμενο το οποίο ωστόσο, σύμφωνα με τον κ. Βελαώρα, είναι σύντομης διάρκειας. Όπως επισημαίνει, οι καύσωνες στην ατμόσφαιρα επιφέρουν επιπτώσεις στα πρώτα περίπου 10 μέτρα της επιφάνειας της θάλασσας αυξάνοντας τη θερμοκρασία της μέχρι 5 με 6 βαθμούς. Ακόμα, ο Δημήτρης Βελαώρας είπε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ το εξής: «Όπως ακριβώς ο καύσωνας στην ατμόσφαιρα είναι ένα παροδικό φαινόμενο, έτσι και στη θάλασσα. Δηλαδή θα αυξηθεί η θερμοκρασία και κάποια στιγμή θα αρχίσει να μειώνεται για να επανέλθει στα φυσιολογικά επίπεδα. Το θέμα είναι ότι αυτοί οι θαλάσσιοι καύσωνες σημειώνονται όλο και συχνότερα τα τελευταία χρόνια. Όπως ακριβώς συμβαίνει και με τους καύσωνες στην ατμόσφαιρα. Και αυτό είναι ένα σοκ για το οικοσύστημα».

Ξενικά είδη από την Ερυθρά εισβάλλουν στη Μεσόγειο

Μία από τις βασικές συνέπειες της αύξησης της θερμοκρασίας της επιφάνειας της θάλασσας της Μεσογείου είναι η είσοδος ξενικών ειδών από την Ερυθρά Θάλασσα, διαταράσσοντας και επηρεάζοντας ουσιαστικά όλο το οικοσύστημα.

Αναλυτικά, ο Δημήτρης Βελαώρας ανέφερε: «Μέχρι πρότινος, τα είδη που ζούσαν στην Ερυθρά αν με κάποιο τρόπο μεταφέρονταν στη Μεσόγειο, δεν θα μπορούσαν να ζήσουν γιατί το περιβάλλον ήταν πιο κρύο από το σύνηθες περιβάλλον που έχουν φτιαχτεί αυτά τα ζώα για να επιβιώνουν. Όμως με την άνοδο της θερμοκρασίας τα τελευταία χρόνια, θαλάσσια είδη περνάνε από την Ερυθρά στη Μεσόγειο και βρίσκουν περιβάλλον που μπορούν να αναπτυχθούν. Το πιο κλασικό παράδειγμα είναι το λεοντόψαρο και ο λαγοκέφαλος, όπως επίσης και κάποια είδη αχινών καθώς και ο σαρδελόγαυρος. Αν οι συνθήκες στη Μεσόγειο αρχίσουν να πλησιάζουν αυτές της Ερυθράς, η οποία έχει θερμοκρασία που μπορεί να φτάσει έως τους 35 βαθμούς, τότε ό,τι ψάρι περνάει μέσα από τα πλοία, από το Σουέζ προς τη Μεσόγειο, θα μπορεί να βρει ένα καλό ενδιαίτημα για να ζήσει».

Όπως επισημαίνει ο κ. Βελαώρα,ς αφενός η διαρκής άνοδος της θερμοκρασίας επηρεάζει τα οικοσυστήματα, αφετέρου σε μεγάλη κλίμακα μπορεί να επηρεάσει και τη στρωμάτωση, δηλαδή να δυσκολέψει την οξυγόνωση των βαθιών νερών. Αυτό, όπως εξηγεί, σημαίνει, ότι δυσκολεύεται να μετακινηθεί το νερό από πάνω-κάτω σε έναν ψυχρό χειμώνα (κάτι που μπορεί να οδηγήσει μετά από κάποιες δεκαετίες στην μείωση του οξυγόνου). «Αν μειωθεί πάρα πολύ, θα έχεις πρόβλημα πάλι στους οικοτόπους, δηλαδή δεν θα μπορεί να συντηρηθεί ζωή στα βαθύτερα στρώματα», ανέφερε ο Δημήτρης Βελαώρας και πρόσθεσε: «Υπάρχει κίνδυνος σε επόμενες δεκαετίες αν συνεχιστεί η άνοδος της θάλασσας, αυτή η στρωμάτωση να γίνει πιο έντονη δηλαδή να είναι πιο δύσκολο τα επιφανειακά νερά να πάνε στον πάτο και να το οξυγονώσουν».

Παράλληλα, με την αύξηση της θερμοκρασίας της επιφάνειας της θάλασσας παρατηρείται, να αυξάνεται και η αλατότητα του νερού, ενώ επιτείνεται και το φαινόμενο της ανόδου της στάθμης της θάλασσας, σε βαθμό ωστόσο που δεν είναι ακόμη ανησυχητικό.

Τέλος, ο Δημήτρης Βελαώρας είπε: «Για εμένα, το πιο κρίσιμο με την αύξηση της θερμοκρασίας είναι αυτό που συμβαίνει σε μεγάλη κλίμακα λόγω της κλιματικής αλλαγής, δηλαδή η άνοδος 0,5 βαθμούς ανά δεκαετία. Τα marine heat waves [σ.σ. οι θαλάσσιοι καύσωνες] είναι σημαντικά, αλλά είναι πιο μικρής χρονικής κλίμακας επεισόδια, παρότι βέβαια μπορούν να φέρουν πολύ σημαντικές επιπτώσεις σε τοπική κλίμακα».