Ελπίδες δίνουν σε εκατομμύρια άτομα παγκοσμίως νέα φάρμακα και διαγνωστικά εργαλεία που εγκρίνονται για τη νόσο Alzheimer.

Κάθε 3 δευτερόλεπτα, κάποιος στον κόσμο εμφανίζει άνοια, η οποία, σύμφωνα με νέα στατιστικά στοιχεία του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ), αποτελεί την έβδομη κύρια αιτία θανάτου στον κόσμο.

Τα παραπάνω επισημαίνει η Πανελλήνια Ομοσπονδία Νόσου Alzheimer και Συναφών Διαταραχών, με αφορμή την 21η Σεπτεμβρίου/Παγκόσμια Ημέρα της Νόσου Alzheimer και τον Σεπτέμβριο, που έχει καθιερωθεί ως Παγκόσμιος Μήνας για τη Νόσο. Στόχος είναι η ενημέρωση των πολιτών ώστε να μάθουν να εντοπίζουν τα συμπτώματα της άνοιας, αλλά και να μην ξεχνούν τους αγαπημένους τους που ζουν με τη νόσο.

Σύμφωνα με τα νέα δεδομένα έρευνας της Παγκόσμιας Εταιρείας Νόσου Alzheimer (ADI), 41 εκατομμύρια περιστατικά άνοιας στον κόσμο δεν έχουν διαγνωστεί. Το γεγονός αυτό, σε συνδυασμό με τις νέες εξελίξεις που έχουν σημειωθεί αναφορικά με τη θεραπεία της άνοιας, ενδεχομένως να οδηγήσουν στην αύξηση των διαγνώσεων της νόσου Alzheimer σε παγκόσμιο επίπεδο, ασκώντας πίεση στα απροετοίμαστα συστήματα υγειονομικής περίθαλψης των χωρών, σύμφωνα με την ADI.

Στοιχεία της ετήσιας έρευνας της ADI για το 2021, με τίτλο «Ταξίδι στη διάγνωση της άνοιας», την οποία ανέλαβε το Πανεπιστήμιο McGill του Καναδά, δείχνουν ότι το 75% των ατόμων με άνοια δεν διαγιγνώσκονται παγκοσμίως, ποσοστό που αναλογεί στο 90% σε χώρες χαμηλού έως μεσαίου εισοδήματος. Επίσης, σύμφωνα με τον ΠΟΥ, οι μισές χώρες θα έπρεπε να είχαν διαγνώσει το 50% των ατόμων που ζουν με άνοια. Ωστόσο, σύμφωνα με τα στοιχεία της ADI, τα ποσοστά διάγνωσης μόλις «αγγίζουν» το 25% σε χώρες μεσαίου εισοδήματος και το 10% σε χώρες χαμηλού εισοδήματος. Τέλος, το 90% των γιατρών σημείωσαν καθυστερήσεις και μεγάλη αναμονή στη διάγνωση, λόγω της πανδημίας COVID-19. Δυστυχώς, μόλις ένας στους τρεις ανθρώπους με άνοια είχε πρόσβαση σε γιατρό στην περίοδο της πανδημίας.

Σύμφωνα με τα νέα στατιστικά στοιχεία του ΠΟΥ, η άνοια αποτελεί την έβδομη κύρια αιτία θανάτου στον κόσμο. Παράλληλα, ο στιγματισμός αναφορικά με τη νόσο εξακολουθεί να υφίσταται και να συνιστά σημαντικό εμπόδιο αναφορικά με τη διάγνωσή της. Η Παγκόσμια Έκθεση Alzheimer αποκαλύπτει ότι ένας στους τρεις γιατρούς αναφέρουν πως τίποτε δεν μπορεί να γίνει, καθιστώντας έτσι μάταιη τη διάγνωση. Η Paola Barbarino, διευθύνουσα σύμβουλος της ADI, αναφέρει ότι η έλλειψη ευαισθητοποίησης και ο στιγματισμός παρεμποδίζει τις προσπάθειες υποστήριξης των ατόμων που ζουν με άνοια.

Σε ό,τι αφορά τη θεραπεία, για πρώτη φορά έκανε την εμφάνιση της στις ΗΠΑ μια νέα φαρμακευτική θεραπεία για τη νόσο Alzheimer και ο FDA έχει εγκρίνει υπό όρους τη χρήση του φαρμάκου aducanumab για ασθενείς που βρίσκονται σε πρώιμα στάδια. Την ίδια στιγμή, όμως, άτομα με άνοια χωρίς διάγνωση σε όλο τον κόσμο δεν έχουν πρόσβαση στις εξελίξεις που σημειώνονται αναφορικά με τη θεραπεία. Επιπλέον, μελλοντικά θα είναι διαθέσιμη η εξέταση των βιοδεικτών αίματος, διευκολύνοντας σημαντικά τη διάγνωση της άνοιας και καθιστώντας την πιο σαφή από ποτέ.

Σύμφωνα με τον ομότιμο καθηγητή του Πανεπιστημίου McGill και συγγραφέα της Έκθεσης της Παγκόσμιας Εταιρείας Alzheimer, Serge Gauthier, τα νέα διαγνωστικά εργαλεία πρόκειται να ασκήσουν σημαντική πίεση στα συστήματα υγείας των χωρών όσον αφορά την παροχή διαγνώσεων για την άνοια.

Το άρθρο που δημοσιεύεται στην ηλεκτρονική επιθεώρηση The Conversation υπογράφει ο Τζορτζ Στόθαρτ, καθηγητής Ψυχολογίας του Πανεπιστημίου του Μπαθ, στη βόρεια Αγγλία, αναλύεται η μέθοδος ελέγχου της εγκεφαλικής λειτουργίας, και συγκεκριμένα των εγκεφαλικών κυμάτων με τη χρήση ηλεκτροεγκεφαλογραφικού (EEG) κράνους.

Η βάση της έρευνας είναι το σύστημα οπτικής μνήμης του εγκεφάλου που αντιδρά στα ερεθίσματα από την όραση. Οι αντιδράσεις σε εικόνες που εμφανίζονται σε αλληλουχία καταγράφονται από το κράνος και περνούν σε βάση δεδομένων για καταχώριση και σύγκριση.

Η όλη διαδικασία διαρκεί περί τα δύο λεπτά και δεν απαιτεί καν την ενεργή συμμετοχή με ερωτήσεις και απαντήσεις, αρκεί μόνο η καταγραφή των αντιδράσεων του εγκεφάλου. Τυχόν ελλιπής αντίδραση στην επανάληψη των ίδιων ερεθισμάτων εκτιμάται ότι αποτελεί ασφαλή ένδειξη προδιάθεσης για άνοια.

Επιπλέον ξεπερνά τον σκόπελο του άγχους που μπορεί να έχει ένας εξεταζόμενος, αφού δεν χρειάζεται να κάνει απολύτως τίποτε, πράγμα που προσφέρει πολύ ασφαλέστερα συμπεράσματα.

Σύμφωνα με το άρθρο, το Αλτσχάιμερ εντοπίζεται έως και 20 έτη μετά την έναρξη της ασθένειας σε έναν εγκέφαλο, δηλαδή συνήθως πολύ αργά για να αντιμετωπιστεί αποτελεσματικά.