Συμβουλευτική είναι ένα σύνολο από προσωπικές-κοινωνικές δεξιότητες η απόκτηση και η χρήση των οποίων μπορεί να βοηθήσει κάποιον στον επαγγελματικό ή και στον κοινωνικό
του βίο.

Παρακάτω ας επικεντρωθούμε στο θέμα πως η γνώση της Συμβουλευτικής μπορεί να μας βοηθήσει σε όλες τις εκφάνσεις της ζωής μας κοινωνικής και επαγγελματικής:
Κατά πρώτο η γνώση της Συμβουλευτικής προάγει την αυτογνωσία αλλά και την κριτική σκέψη του ανθρώπου γιατί τον βοηθά να αποκτήσει μία πιο πλήρη και αντικειμενική γνώση του εαυτού του. Αυτό έχει πρωτεύοντα ρόλο στο πως το άτομο θα οργανώσει την ζωή του, το πως θα φερθεί ή θα συμμετάσχει στο περιβάλλον που ζει (επαγγελματικό ή κοινωνικό), πως θα καθορίσει τα κίνητρα του αλλά και τους στόχους του.

Συνακόλουθο αποτέλεσμα της αυτογνωσίας μα και της κριτικής σκέψης που αναπτύσσεται με την γνώση της Συμβουλευτικής είναι κατά την γνώμη μου ότι προκύπτει στον άνθρωπο μια θετική προδιάθεση για την ζωή και την σχέση του με το κοινωνικό περιβάλλον γενικά, χωρίς βέβαια να παραγνωρίζονται οι αντικειμενικές δυσκολίες που ενδεχομένως υπάρχουν.

Ένας άλλος τρόπος με τον οποίο η γνώση συμβουλευτικών δεξιοτήτων βοηθάει τον άνθρωπο είναι η συνδρομή τους στην λήψη αποφάσεων στον επαγγελματικό αλλά και στον κοινωνικό τομέα. Αυτό γίνεται με την ανάδειξη, την διερεύνηση και την εξέταση περισσοτέρων της μιας λύσεων, που μπορεί κάποιος, χρησιμοποιώντας την συμβουλευτική να συνάγει, ή πως θα προσδιορίσει ένα πρόβλημα με το οποίο έρχεται αντιμέτωπος, τις διαφορετικές προτάσεις λύσεων καθώς και των συνεπειών κάθε μιας λύσης όπως και με την τελική αποδοχή ή απόρριψη μιας εξ αυτών. Θα πρέπει να τονίσω εδώ ότι η Συμβουλευτική δεν προσφέρει συμβουλές ή έτοιμες λύσεις στα προβλήματα που αντιμετωπίζει κάποιος άνθρωπος αλλά είναι μια διαδικασία ανακάλυψης που βοηθά σε αυτή την κατεύθυνση.

Ένα ακόμη τρόπος με τον οποίο νομίζω ότι βοηθά τον άνθρωπο η γνώση των συμβουλευτικών δεξιοτήτων είναι η καλύτερη λειτουργία του μέσα στο σύστημα της επικοινωνίας που έχει διαμορφώσει ο σύγχρονος τρόπος ζωής. Με τον όρο καλύτερη λειτουργία εννοώ όλες τις πρακτικές-κοινωνικές δεξιότητες επικοινωνίας που θα αποκτήσει κάποιος με την γνώση της συμβουλευτικής όπως λόγου χάριν η ικανότητα συμμετοχής σε μία συζήτηση, η παρουσίαση ενός θέματος με τρόπο κατανοητό, η προσεχτική παρατήρηση, η αναγνώριση μα και η ανταπόκριση σε μηνύματα που εκπέμπει ο συνομιλητής με μη λεκτικό τρόπο (μηνύματα ύφους, χροιάς φωνής σωματικά), ή το να μπορεί να εναλλάσσει ρόλους σε μία συζήτηση, η χρήση του κατάλληλου λεξιλογίου που ταιριάζει καλύτερα στο προς συζήτηση θέμα, η συγκέντρωση της προσοχής, το να είναι καλός ακροατής και γενικά κάθε δεξιότητα που αποκτά κάποιος ώστε να μπορεί να ανταπεξέρχεται στους κοινωνικούς όρους της επικοινωνίας.

Τέλος ένα επιπρόσθετο στοιχείο βοήθειας που παρέχει η γνώση της συμβουλευτικής στον άνθρωπο είναι ότι τον διευκολύνει στην εξέλιξη της πορείας της ζωής του η οποία συνήθως περιλαμβάνει καταστάσεις αλλαγών προσωπικών, επαγγελματικών και κοινωνικών όπως λόγου χάριν οι αλλαγές στην εργασία ή μία απόλυση, η αλλαγή τόπου κατοικίας, η μετανάστευση, ο γάμος, οι φιλικές και οι οικογενειακές σχέσεις, η συμμετοχή σε κοινωνικές και πολιτικές ομάδες. Η διαδικασία αυτή των αλλαγών στον άνθρωπο προκαλεί πολλές φορές καταστάσεις ”ανισορροπίας” πού μπορεί να είναι κατάθλιψη, παραίτηση, αρνητικές στάσεις, πάγωμα ή αναμονή, εκδήλωση άγχους. Ο άνθρωπος μέσα από όσα έχουμε αναφέρει παραπάνω για την συμβουλευτική γίνεται πιο δεκτικός-ανοιχτός σε αυτές της αλλαγές ,διερευνά και κατανοεί με καλύτερο τρόπο κάθε φορά τα συναισθήματά του και τα καινούργια πλαίσια της ζωής του ,τα αποδέχεται στο συνειδητό του, αποκτά την ικανότητα να μαθαίνει ακόμη και από αρνητικές καταστάσεις, επιλύει τα προβλήματα και προχωρά στην ζωή του με θετικό τρόπο.

Συνοψίζοντας θα έλεγα ότι όλοι οι άνθρωποι στον επαγγελματικό ή κοινωνικό μας βίο ή και στις διαπροσωπικές μας σχέσεις χρησιμοποιούμε ασυνείδητα ή και συνειδητά κάποιες από τις τεχνικές και τις δεξιότητες της Συμβουλευτικής.
Κάποιες από αυτές έχω χρησιμοποιήσει και εγώ ως εκπαιδευτής στην επαγγελματική κατάρτιση και στην εκπαίδευση ενηλίκων ή σε συνεδρίες επαγγελματικού προσανατολισμού, άλλες φορές με επιτυχία κι άλλες όχι.
Θεωρώ λοιπόν ότι η τέχνη της Συμβουλευτικής είναι σημαντικό να γίνει κοινό κτήμα σε ένα όσο το πιο δυνατόν ευρύτερο κοινωνικό πλαίσιο όπως στην οικογένεια, στην εκπαίδευση, στην εκπαίδευση ενηλίκων, στην επιχειρηματικότητα, σε κοινωνικούς φορείς κ.α. με στόχο τα οφέλη της να διαχυθούν ευρύτερα στην ελληνική κοινωνία.
ΞΕΝΟΣ ΝΙΚΟΣ
Εκπαιδευτής Ενηλίκων
Σύμβουλος Σταδιοδρομίας