Η Κομισιόν προτείνει την μείωση της κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας κατά τουλάχιστον 5% σε επιλεγμένες ώρες αιχμής

Η υποχρέωση μείωσης της ζήτησης ηλεκτρικής ενέργειας σε ώρες αιχμής, ένα ανώτατο όριο στα έσοδα των εταιρειών παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από φθηνές πηγές και μια προσωρινή εισφορά αλληλεγγύης από τα υπερκέρδη των εταιρειών ορυκτών καυσίμων είναι τα τρία έκτακτα μέτρα στην προσπάθεια της Κομισιόν για μείωση των τιμών της ενέργειας.

Η Επιτροπή τονίζει, επίσης, ότι συνεχίζει το έργο της για τη μείωση της τιμής του φυσικού αερίου και τη μεταρρύθμιση της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας μακροπρόθεσμα.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έδωσε σήμερα στη δημοσιότητα το σχέδιό της για να αντιμετωπιστεί η πρόσφατη δραματική αύξηση των τιμών, επισημαίνοντας ότι «Η ΕΕ βρίσκεται αντιμέτωπη με τις επιπτώσεις μιας σοβαρής αναντιστοιχίας μεταξύ ζήτησης και προσφοράς ενέργειας, που οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στη συνεχιζόμενη εργαλειοποίηση των ενεργειακών της πόρων από τη Ρωσία».

Πιο αναλυτικά, σύμφωνα με την εξειδίκευση του ευρωπαϊκού σχεδίου, όπως εξειδικεύτηκε από τον αντιπρόεδρο της Κομισιόν, Φρανς Τίμερμανς και την Επίτροπο Ενέργειας Κάντρι Σίμσον, τα τρία έκτακτα μέτρα είναι:

Μείωση της ζήτησης

Το πρώτο μέτρο που προτείνει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή για την αντιμετώπιση των υψηλών τιμών, είναι η μείωση της ζήτησης.

Συγκεκριμένα, η Κομισιόν προτείνει την υποχρέωση της μείωσης της κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας κατά τουλάχιστον 5% κατά τις επιλεγμένες ώρες αιχμής. Σε αυτό το πλαίσιο, τα κράτη μέλη θα πρέπει να προσδιορίσουν το 10% των ωρών με την υψηλότερη αναμενόμενη τιμή και να μειώσουν τη ζήτηση κατά τις ώρες αιχμής.

Τα κράτη μέλη θα πρέπει να προσδιορίσουν το 10% των ωρών με την υψηλότερη αναμενόμενη τιμή και να μειώσουν τη ζήτηση κατά τις ώρες αιχμής. Η Επιτροπή προτείνει επίσης στα κράτη μέλη να επιδιώξουν να μειώσουν τη συνολική ζήτηση ηλεκτρικής ενέργειας κατά τουλάχιστον 10% έως τις 31 Μαρτίου 2023. Τα κράτη-μέλη μπορούν να επιλέξουν τα κατάλληλα μέτρα για την επίτευξη αυτής της μείωσης της ζήτησης, η οποία μπορεί να περιλαμβάνει οικονομική αποζημίωση. Η Επιτροπή εκτιμά ότι η μείωση της ζήτησης σε περιόδους αιχμής θα οδηγούσε σε μείωση της κατανάλωσης φυσικού αερίου κατά 1,2 bcm κατά τη διάρκεια του χειμώνα. Η αύξηση της ενεργειακής απόδοσης αποτελεί επίσης βασικό μέρος της εκπλήρωσης των δεσμεύσεών μας για το κλίμα στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας.

Ανώτατο όριο εσόδων για παραγωγούς ενέργειας

Το δεύτερο μέτρο της ευρωπαϊκής εισήγησης είναι ο καθορισμός ένα προσωρινού ανώτατου ορίου στα έσοδα για τους «υποοριακούς» παραγωγούς ηλεκτρικής ενέργειας, συγκεκριμένα τεχνολογίες με χαμηλότερο κόστος, όπως οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, η πυρηνική ενέργεια και ο λιγνίτης, οι οποίες παρέχουν ηλεκτρική ενέργεια στο δίκτυο με κόστος χαμηλότερο από το επίπεδο τιμών που ορίζεται από τους πιο ακριβούς παραγωγούς.

Επισημαίνεται, πως αυτοί οι «υποπεριθωριακοί» παραγωγοί έχουν εξαιρετικά έσοδα, με σχετικά σταθερό λειτουργικό κόστος, καθώς οι ακριβοί σταθμοί ηλεκτροπαραγωγής φυσικού αερίου έχουν αυξήσει τη χονδρική τιμή ηλεκτρικής ενέργειας που λαμβάνουν.

Η Επιτροπή προτείνει να καθοριστεί το ανώτατο όριο των υποοριακών εσόδων στα 180 ευρώ/MWh. «Αυτό θα επιτρέψει στους παραγωγούς να καλύψουν το επενδυτικό και λειτουργικό τους κόστος χωρίς να μειώσουν τις επενδύσεις σε νέες δυναμικότητες σύμφωνα με τους στόχους μας για την ενέργεια και το κλίμα για το 2030 και το 2050», επισημαίνει η Επιτροπή.

Τα έσοδα πάνω από το ανώτατο όριο θα εισπράττονται από τις κυβερνήσεις των κρατών μελών και θα χρησιμοποιηθούν για να βοηθήσουν τους καταναλωτές ενέργειας να μειώσουν τους λογαριασμούς τους.

Επιπλέον, τα κράτη-μέλη που εμπορεύονται ηλεκτρική ενέργεια ενθαρρύνονται, σε πνεύμα αλληλεγγύης, να συνάψουν διμερείς συμφωνίες για να μοιραστούν μέρος των υποοριακών εσόδων που εισπράττει το κράτος παραγωγής προς όφελος των τελικών χρηστών στο κράτος μέλος με χαμηλή παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας. Οι συμφωνίες αυτές θα συναφθούν έως την 1η Δεκεμβρίου 2022 όταν οι καθαρές εισαγωγές ηλεκτρικής ενέργειας ενός κράτους μέλους από γειτονική χώρα είναι τουλάχιστον 100%.

Προσωρινή συνεισφορά αλληλεγγύης

Το τρίτο μέτρο που προτείνει η Κομισιόν είναι μια προσωρινή συνεισφορά αλληλεγγύης, για τα πλεονάζοντα κέρδη που προκύπτουν από δραστηριότητες στους τομείς του πετρελαίου, του φυσικού αερίου, του άνθρακα και των διυλιστηρίων.

Αυτή η «έκτακτη» συνεισφορά θα εισπράττεται από τα κράτη μέλη για κέρδη του 2022, τα οποία έχουν αυξηθεί πάνω από 20%, σε σχέση με τα μέσα κέρδη των προηγούμενων τριών ετών. Τα έσοδα θα εισπράττονται από τα κράτη μέλη και θα ανακατευθύνονται σε καταναλωτές ενέργειας, ιδίως σε ευάλωτα νοικοκυριά, εταιρείες που έχουν πληγεί σοβαρά και βιομηχανίες έντασης ενέργειας.

Τα κράτη μέλη μπορούν επίσης να χρηματοδοτούν διασυνοριακά έργα σύμφωνα με τους στόχους REPowerEU ή να χρησιμοποιούν μέρος των εσόδων για την κοινή χρηματοδότηση και για μέτρα για την προστασία της απασχόλησης ή την προώθηση των επενδύσεων στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και την ενεργειακή απόδοση.

Παράλληλα με το πλάνο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τη μείωση των τιμών της ενέργειας, η Κομισιόν συνεχίζει το έργο της για τη μείωση της τιμής του φυσικού αερίου και τη μεταρρύθμιση της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας μακροπρόθεσμα.

Η Επιτροπή τονίζει, επίσης, ότι θα εμβαθύνει τη συζήτησή της με τα κράτη μέλη σχετικά με τους καλύτερους τρόπους μείωσης των τιμών του φυσικού αερίου, αναλύοντας επίσης διάφορες ιδέες για ανώτατα όρια τιμών και ενισχύοντας τον ρόλο της Ενεργειακής Πλατφόρμας της ΕΕ στη διευκόλυνση συμφωνιών χαμηλότερων τιμών με προμηθευτές μέσω εθελοντικών κοινών αγορών.