Eίτε ως προειδοποιητική βολή του Πούτιν, είτε ως το μεγάλο βήμα κήρυξης και ενεργειακού πολέμου, η διακοπή των ροών ρωσικού φυσικού αερίου προς την Πολωνία και την Βουλγαρία ανοίγει τον ασκό του Αιόλου για όλη την Ευρώπη – μηδέ της Ελλάδας, βεβαίως, εξαιρουμένης.

Στις Βρυξέλλες η κίνηση Πούτιν ερμηνεύεται ως ασύμετρο όπλο πίεσης και εκβιασμού, προκειμένου να αναγκαστούν οι ευρωπαϊκές εταιρίες να ικανοποιήσουν την απαίτηση της Μόσχας και να πληρώνουν τις προμήθειες αερίου από την Gazprom σε ρούβλια.

Η πρόεδρος της Κομισιόν Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν διαμήνυσε, ήδη, ότι η Ε.Ε. ετοιμάζεται για «συντονισμένη» απάντηση, το κοινό μέτωπο ωστόσο δεν είναι καθόλου δεδομένο, καθώς υπάρχουν βαθιές διαφωνίες και διαφοροποιήσεις.

Ηδη, όπως μεταδίδει το Bloomberg, τέσσερις ευρωπαϊκοί ενεργειακοί όμιλοι έχουν κάνει πληρωμές σε ρούβλια στην Gazprom, ενώ δέκα επιχειρήσεις της Ε.Ε. έχουν ανταποκριθεί στην απαίτηση Πούτιν κι έχουν ανοίξει ειδικούς λογαριασμούς στην Gazprombank, μέσω των οποίων οι πληρωμές σε ευρώ θα μετατρέπονται σε ρούβλια. Η Ουγγαρία επίσης επαναβεβαίωσε, ότι θα πληρώνει τις αγορές φυσικού αερίου σε ρούβλια.

Σ’ αυτό το περιβάλλον, ειδικά για την Ελλάδα η απόφαση της Μόσχας να κλείσει τις στρόφιγγες προς την Πολωνία και την Βουλγαρία προκαλεί συναγερμό για τρεις λόγους:

Ο πρώτος είναι, ότι και η χώρα μας κινδυνεύει να αντιμετωπίσει αντίστοιχη διακοπή, καθώς βρίσκεται στην ρωσική λίστα με τα «μη φιλικά κράτη».

Η απειλή δεν διαγράφεται άμεση, καθώς τα συμβόλαια που έχουν οι ελληνικές ενεργειακές εταιρίες με την Gazprom, δεν προβλέπουν νέες πληρωμές πριν από τις 20 Μαίου. Όπως δήλωσε, δε, και στέλεχος της Gazprom στο Bloomberg, δεν προβλέπονται νέες διακοπές ρωσικών ροών σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες πριν από το δεύτερο δεκαπενθήμερο του Μαίου, οπότε και είναι προγραμματισμένες οι επόμενες πληρωμές.

Εάν έως τότε όμως δεν έχει υπάρξει είτε εκτόνωση στο ουκρανικό μέτωπο, είτε συμφωνία μεταξύ ΕΕ και Μόσχας για τις πληρωμές αερίου, θεωρείται δεδομένο, πως η διακοπή των ροών θα επεκταθεί και στην υπόλοιπη Ευρώπη.

Το δεύτερο προβληματικό στοιχείο για την Ελλάδα είναι, πως έχει υποχρέωση, βάσει των διμερών συμφωνιών και της αρχής της αλληλεγγύης να καλύψει τυχόν ελλείμματα αερίου της Βουλγαρίας. Ηδη, το πρωί ο Κυριάκος Μητσοτάκης επικοινώνησε με τον πρωθυπουργό της Βουλγαρίας Κιρίλ Πετκόφ και τον διαβεβαίωσε, ότι η Ελλάδα θα συμβάλει στην διασφάλιση της ενεργειακής επάρκειας της χώρας του. Αυτό σημαίνει, ότι από τα αποθέματα της Ρεβυθούσας θα πρέπει να σταλεί υγροποιημένο αέριο (LNG) και στην Βουλγαρία, οι ετήσιες ανάγκες της οποίας υπολογίζονται σε 3 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα.

Σε περίπτωση περαιτέρω κλιμάκωση της κρίσης, η τρίτη δύσκολη παράμετρος για την Ελλάδα είναι, το τι θα γίνει στους δύο πιο επιβαρυμένους μήνες του καλοκαιριού σε ότι αφορά την ενεργειακή κατανάλωση – τον Ιούλιο και τον Αύγουστο, όπου αφενός καταγράφονται οι πιο υψηλές θερμοκρασίες και αυξάνεται η χρήση κλιματιστικών και, αφετέρου, κορυφώνονται οι τουριστικές αφίξεις ανεβάζοντας κατακόρυφα την ζήτηση ηλεκτρικού ρεύματος.

Οι ανοιχτές αυτές προκλήσεις τίθενται και στο τραπέζι της έκτακτης σύσκεψης στο Μαξίμου υπό τον πρωθυπουργό, με την κυβέρνηση να βασίζεται προσώρας στον έκτακτο σχεδιασμό διασφάλισης της ενεργειακής επάρκειας που προβλέπει:

• Αύξηση της δυναμικότητας της Ρεβυθούσας μέσω της προσθήκης μιας επιπλέον πλωτής δεξαμενής. Με την προσθήκη αυτή θα μπορούν να ξεφορτώνουν στην Ρεβυθούσα δύο (αντί για ένα) πλοία και η δυναμικότητα θα αυξηθεί από τα 225.000 στα 375.000 κυβικά μέτρα.
• Αύξηση της εξόρυξης λιγνίτη κατά 50% για την επόμενη διετία
• Αύξηση της συνεισφοράς των ΑΠΕ στο ενεργειακό μίγμα
• Στροφή πέντε μονάδων παραγωγής ηλεκτρικού ρεύματος στο diesel αντί του φυσικού αερίου.

Μαρίνα Αλεξανδρή – tvxs.gr