Προχτές πήρα τηλέφωνο έναν καλό φίλο και τον άκουσα σε απελπιστική κατάσταση. Το ρώτησα, αν υπάρχει κάποιο πρόβλημα υγείας. «Ναι, έπαθα εγκεφαλικό από τη ΔΕΗ, γιατί μου ήρθε εκκαθαριστικός ΔΕΗ 2.700», μου απάντησε. Η «σπατάλη» στην κατανάλωση που έκανε, ήταν, ότι ορισμένα βράδια άναβε στο σαλόνι το κλιματιστικό.

Ανάλογες ιστορίες ακούμε στις παρέες μας και διαβάζουμε καθημερινά στα social media. Σταχυολογώ μερικές σχετικές αναρτήσεις: «Σήμερα πήρα λογ/σμο 1.100 και κάτι. Απελπισία είναι…». «729 ευρώ λογαριασμό η πεθερά μου, με σύνταξη 640 ευρώ!». «Ήρθε ο λογαριασμός της ΔΕΗ  1.710€!!! Περίπου 8 φορές πάνω από τα συνηθισμένα! Περιμέναμε τα τριπλάσια αλλά όχι αυτό που δε μοιάζει καθόλου με οικιακό λογαριασμό αλλά εταιρικό. Είμαστε στα πρόθυρα εγκεφαλικού».

Αύξηση ρεύματος κατά 79,3%

Σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΛΣΑΤ για τον πληθωρισμό, η λιανική τιμή του ηλεκτρικού ρεύματος αυξήθηκε μεταξύ Μαρτίου 2021 και Μαρτίου 2020 κατά 79,3%. Αυτή η εξωφρενική αύξηση αποτυπώνεται στους φουσκωμένους λογαριασμούς που προκαλούν απελπισία. Πώς μπορεί να πληρώσει κανείς, έναν λογαριασμό ρεύματος που ισούται ή υπερβαίνει τον μισθό του; Και αν ακόμα καταφέρει να τον πληρώσει την πρώτη φορά, τι θα συμβεί αν έρθει δεύτερη φορά ανάλογος λογαριασμός; Να μη συζητήσουμε τώρα, πώς θα βγει ο καλοκαιρινός καύσωνας χωρίς κλιματιστικό…

Η αποτυχία της αγοράς

Η κυβέρνηση αποδίδει την αλματώδη αύξηση της τιμή του ρεύματος στην κατάσταση της διεθνούς οικονομίας, ιδιαίτερα στην αύξηση της τιμής του αερίου κατά 600%-700%. Είναι αλήθεια, ότι υπάρχει μια διεθνής διάσταση στο κύμα ακρίβειας. Πέρα από την αύξηση των τιμών του αερίου, η απελευθέρωση της αγοράς ενέργειας που επέβαλε η Ευρωπαϊκή Ένωση, δεν οδήγησε σε φτηνότερες τιμές και καλύτερη εξυπηρέτηση του καταναλωτή, αλλά σε αισχροκέρδεια των ιδιωτών και άρση της προστασίας του κοινωνικού συνόλου.

Η τιμολόγηση του ρεύματος με βάση τη λεγόμενη οριακή τιμή συστήματος, δηλαδή με βάση την παραγωγή με το υψηλότερο κόστος, οδηγεί στο παράδοξο σχήμα, να καθορίζεται η τιμή από την ακριβότερη και όχι από τη φθηνότερη προσφορά. Για μια ακόμα φορά αποδεικνύεται, ότι η αγορά δεν μπορεί να αυτορυθμιστεί ή τουλάχιστον δεν μπορεί να το κάνει προς όφελος του κοινωνικού συνόλου.

Οι ευθύνες

Ωστόσο, εκτός από την αποτυχία της πλήρους απελευθέρωσης της ενεργειακής αγοράς, υπάρχουν πολύ μεγάλες ευθύνες της κυβέρνησης Μητσοτάκη. Τις ευθύνες αυτές θα μπορούσαμε να τις συνοψίσουμε σε πέντε σημεία:

• Η βεβιασμένη αντικατάσταση των λιγνιτικών μονάδων με μονάδες φυσικού αερίου, οδήγησε σε υπέρμετρη εξάρτηση της ηλεκτροπαραγωγής από το φυσικό αέριο. Την ίδια στιγμή, τίθενται πολύ σοβαρά ερωτήματα, για το αν η αντικατάσταση του λιγνίτη με αέριο και όχι με ΑΠΕ, φέρνει όντως τα επιδιωκόμενα αποτελέσματα για το περιβάλλον.
• Η ανοχή της κυβέρνησης σε πρακτικές καρτέλ έχει οδηγήσει, στο να διακινείται το 100% της ηλεκτρικής ενέργειας στο ημερήσιο χρηματιστήριο της spot αγοράς, όπου ευνοείται η χειραγώγηση της προσφοράς κι επομένως των τιμών.
• Η περαιτέρω ιδιωτικοποίηση της ΔΕΗ και η λειτουργία της με γνώμονα μόνο την κερδοφορία, ακύρωσε ένα σημαντικό μέσο δημόσιας παρέμβασης στην αγορά ρεύματος.
• Η αποδοχή της ρήτρας αναπροσαρμογής και μάλιστα στο 100% μετακυλίει όλο το ρίσκο και το κόστος κατά σκανδαλώδη τρόπο από τον πάροχο στον καταναλωτή.
• Η συνεχιζόμενη άρνηση της κυβέρνησης να βάλει πλαφόν στην χονδρεμπορική τιμή ρεύματος, αφήνει ανεξέλεγκτη την κερδοσκοπία και απροστάτευτη την κοινωνία.

Το αποτέλεσμα της πολιτικής της κυβέρνησης είναι, η Ελλάδα να καταγράψει χτες την ακριβότερη χονδρεμπορική τιμή στην Ευρώπη με 287,45 ευρώ ανά μεγαβατώρα. Γι’ αυτό λοιπόν ο πολιτικός λογαριασμός θα αποσταλεί στο τέλος στον κ. Μητσοτάκη.

Γιάννης Αλμπάνης

news247.gr