Τα τελευταία χρόνια η οικονομία και η κοινωνία μας δοκιμάζονται από διαδοχικές κρίσεις. Έχοντας κάνει τη μεγαλύτερη δημοσιονομική επέκταση σε ποσοστό ΑΕΠ (43 δις) μέσα στην πανδημία περιμέναμε αποτελέσματα στη βελτίωση της ζωής, στην ανάπτυξη και στο παραγωγικό πλαίσιο της χώρας. Δυστυχώς οι λάθος πολιτικές, η έλλειψη κεντρικού σχεδιασμού, τα πολύ αργά αντανακλαστικά και οι ιδεοληψίες της Κυβέρνησης δεν μας επέτρεψαν να ενισχύσουμε την ανθεκτικότητα της οικονομίας και της κοινωνίας μας και μας οδήγησαν σε «εθνική καραντίνα».

Στην υγειονομική κρίση, η «δυσανεξία» της ΝΔ με την δημόσια υγεία μας οδήγησε στην απώλεια της ευκαιρίας που γέννησε η πανδημία για να επανδρώσουμε -ενισχύσουμε – εκσυγχρονίσουμε το ΕΣΥ σύμφωνα με τις απαιτήσεις της εποχής μας, δίνοντας προτεραιότητα στην πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας και στρέφοντας την προσοχή μας και στην πρόληψη και στην καλύτερη αντιμετώπιση των χρόνιων ασθενειών.

Στην ενεργειακή κρίση και την ακρίβεια η διεθνής συγκυρία έπαιξε τον ρόλο της όμως είχαν γίνει στρατηγικά λάθη πριν. Το πρόσφατο «ξεπάγωμα» των ερευνών για την εξόρυξη δικών μας υδρογονανθράκων που ανακοίνωσε ο Πρωθυπουργός και που ο ίδιος είχε παγώσει αποδεικνύει το λάθος που συντελέστηκε όταν εγκαταλείφθηκε η Εθνική Ενεργειακή Στρατηγική που είχε ξεκινήσει το 2010 από το ΠΑΣΟΚ. Παράλληλα, από το 2019 η κυβέρνηση προχώρησε και σε βίαιη απολιγνιτοποίηση, αντικαθιστώντας τον λιγνίτη με ένα άλλο ορυκτό καύσιμο το αέριο, αντί να το αντικαταστήσει με Α.Π.Ε. που αποδεδειγμένα παρέχουν πιο φθηνή τιμή ενέργειας.

Επιπλέον, στο περίφημο Χρηματιστήριο Ενέργειας (Target Model) που ξεκίνησε να σχεδιάζει η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ/ΑΝΕΛ αλλά άρχισε να λειτουργεί επί ΝΔ με μεγάλες στρεβλώσεις, γίνονται συναλλαγές με βάση την μέση ημερήσια τιμή για το σύνολο στης ενέργειας στην Ελλάδα που αυτή την στιγμή διαμορφώνεται από την ακριβή τιμή του φυσικού αερίου χωρίς να υπάρχουν διμερή απευθείας ανταγωνιστικά συμβόλαια. Η Ελλάδα το 2021 μεγάλωσε την εξάρτησή της από το πανάκριβο εισαγόμενο φυσικό αέριο για παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας κατά 25%. Η κυβέρνηση δεν είχε λάβει το «μήνυμα της Κριμαίας -2014», πήρε το ρίσκο και μετά έστειλε τον λογαριασμό με ρήτρα αναπροσαρμογής στους πολίτες. Επιπλέον, δείχνει ανήμπορη να αντιδράσει όταν το κράτος κερδοσκοπεί στην είσπραξη ΦΠΑ, οι παραγωγοί ενέργειας βγάζουν υπερκέρδη και ο πληθωρισμός φτάνει στο 8.9%.

Η οικονομία και η κοινωνία είναι στα όρια τους. Χρειάζονται μέτρα στήριξης τώρα. Το ΠΑΣΟΚ – Κίνημα Αλλαγής κατέθεσε συγκεκριμένες προτάσεις για να στηριχθούν ουσιαστικά οι καταναλωτές, η κοινωνική συνοχή και η οικονομική δραστηριότητα. Πιο συγκεκριμένα μεταξύ άλλων προτείνει την άμεση αύξηση του κατώτατου μισθού στα 751 ευρώ, τη μείωση του Φ.Π.Α. (6%) σε βασικά είδη διατροφής, μείωση του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης στα καύσιμα, ένα νέο ΕΚΑΣ για 350.000 χαμηλοσυνταξιούχους, ρύθμιση οφειλών σε 120 δόσεις με κίνητρα για τους συνεπείς, αποτελεσματικούς – εντατικούς ελέγχους στην αγορά για την πάταξη στην αισχροκέρδειας, μείωση 2% των ασφαλιστικών εισφορών στις επιχειρήσεις, φορολόγηση των υπερκερδών των ενεργειακών εταιρειών και πλαφόν στη ρήτρα αναπροσαρμογής.

Για την αντιμετώπιση του ενεργειακού προβλήματος τονίζεται η ανάγκη για επενδύσεις σε δίκτυα μεταφοράς και αποθήκευσης ενέργειας, ενεργειακές αναβαθμίσεις κτηρίων, πολλές μικρές ΑΠΕ, ενεργειακές κοινότητες, φωτοβολταϊκά στις στέγες, με τους πολλούς να γίνονται και παραγωγοί και καταναλωτές και να παράγουν μεγάλο μέρος της ενέργειας που καταναλώνουν.

Η ρωσική εισβολή στην Ουκρανία όμως οδήγησε επίσης σε ακραίες ανατιμήσεις στα λιπάσματα και σε ελλείψεις σε αγροτικά προϊόντα που έχουν γεωπολιτικές προεκτάσεις. Για την αντιμετώπιση της επισιτιστικής κρίσης πρέπει να παράξουμε ένα μεγάλο μέρος των εγχώριων αναγκών μας, πρέπει να ενισχυθεί ο πρωτογενής τομέας, να μειωθεί το κόστος παραγωγής και να ενισχυθεί η ρευστότητας αγροτών – κτηνοτρόφων.

Προς αυτή την κατεύθυνση το ΠΑΣΟΚ – Κίνημα Αλλαγής προτείνει κατάργηση του ΕΦΚ για το αγροτικό πετρέλαιο (2022), 80% κάλυψη της ρήτρας αναπροσαρμογής (2021-2022), επιδότηση ζωοτροφών λιπασμάτων, άμεση καταβολή ενισχύσεων (ΟΠΕΚΕΠΕ) και αποζημιώσεων (ΕΛΓΑ), ρύθμιση οφειλών αγροτών-κτηνοτρόφων σε 120 δόσεις με κίνητρα για τους συνεπείς και καλλιεργητικά δάνεια με χαμηλό επιτόκιο. Επιπλέον προτείνει αναγκαίες διαρθρωτικές αλλαγές όπως συνδεδεμένη ενίσχυση για σιτηρά, τριφύλλι, καλαμπόκι, ηλίανθο, αύξηση της χρηματοδότης από το ταμείο ανάκαμψης για έργα ΑΠΕ αγροτών – ομάδων αγροτών, διασύνδεση υφιστάμενων αγροτικών έργων ΑΠΕ και ενεργοποίηση του net metering.

Υπάρχουν λύσεις για να βγούμε από την εθνική μας καραντίνα αρκεί να υπάρξει σχέδιο, να εκμεταλλευτούμε τα 72 δις κοινοτικών πόρων, να επενδύσουμε στους πολλούς και να βασιστούμε στη σοσιαλδημοκρατία.

Δημήτρης Αγγελόπουλος
Γραμματέας Ν.Ε. Κορινθίας
ΠΑΣΟΚ -Κίνημα Αλλαγής