“Τί σου χρωστάω;
τί μου χρωστάς;
για ποιόν πληρώνω;”
Σωτηρία Λεονάρδου

Μιά φορά κι έναν καιρό, ο George Orwell είχε προφητέψει κάποια εποχή όπου δύο και δύο θα κάνει πέντε. Δεν έχουμε φθάσει -φευ!- ακόμη εκεί, αλλά δεν είναι μικρή η παραβίαση της απλής Αριθμητικής. Δεν έχουμε λάθη σε προσθέσεις, αλλά έχουμε σε υπολογισμούς ποσοστών και στατιστικών.

Στα σύγχρονα Μαθηματικά, λοιπόν, δεν είναι κι ακατόρθωτο να υπολογισθεί το ποσοστό θνητότητας σε διασωληνωμένους. Κάπου 88% σε όσους δεν εισήχθησαν σε ΜΕΘ, έναντι 62% σε όσους εισήχθησαν σε ΜΕΘ. Κι αυτό, οργουελλικώς, μας βγάζει ότι “αυτοί που ήταν εκτός ΜΕΘ είχαν +87% υψηλότερη θνητότητα σε σχέση με αυτούς που ήταν εντός ΜΕΘ”. Copy / paste έκανα.
Η επιστήμη της Στατιστικής, περιλαμβάνει ειδική μέθοδο ελέγχου αν το 88% ισούται με το 62%. Δεν αστειεύομαι: το 88% μπορεί κάλλιστα να είναι ίσο με το 62%, στα όρια κάποιου στατιστικού λάθους. Ιδίως όταν το 88% βγήκε από μικρό σχετικά δείγμα.
Η επιστήμη της Στατιστικής, επί πλέον, ζητά και κάποιον έλεγχο τυχαιότητας. Θα ήταν τυχαίο το δείγμα, στην περίπτωσή μας, αν το ποιός θα μπει στις ΜΕΘ για διασωλήνωση θα έβγαινε με κλήρο από αυτούς που την χρειάζονται. Δεν λέει απολύτως τίποτα το 88% vs. 62%, χωρίς τυχαιότητα. Απολύτως.

Εκεί, τελειώνουν τα Μαθηματικά -οργουελλικά και μη. Και αρχίζουν, λέω, τα ΜΕΘηματικά.

Μαθαίνουμε, όσοι έχουμε φίλους ερευνητές ιατρούς και τους ρωτάμε, ή όσοι ξέρουν καταστάσεις, ότι υπάρχουν ασθενείς που έχουν ήδη μη αντιστρεπτό respiratory failure και άρα η διασωλήνωση γίνεται κυρίως για νομικούς λόγους. Προκύπτουν τέτοια περιστατικά, καθώς πολλοί ασθενείς πάνε στο νοσοκομείο όταν είναι ήδη πολύ αργά. Και εκεί, λόγω και του τεραστίου φόρτου που υπάρχει, δεν μπορούν να λάβουν την κατάλληλη περίθαλψη.
Και διασωληνώνονται. Μικρή σημασία έχει αν θα μπουν στη ΜΕΘ.
Είναι καθημερινή ιατρική πρακτική, και τίποτα παραπάνω. Κανείς δεν θα έπαιρνε την ευθύνη να μην διασωληνώσει κάποιον, στερώντας του την μια στο εκατομμύριο πιθανότητα να ζήσει.

Το πρόβλημα των ΜΕΘηματικών, λοιπόν, είναι ότι αυτές οι διασωληνώσεις συμπεριλαμβάνονται στις στατιστικές. Και θέλουμε να βγάζουμε συμπεράσματα από αυτές τις στατιστικές. Χώρια η πολιτική.

Καλού-κακού, πάντως, ας ρωτήσω: τουλάχιστον ξεμπερδευτήκαμε;

Διμηνιό 16 Δεκεμβρίου 2021

Κώστας Τζαναβάρας
σύμβουλος μηχανικός – συγγραφέας