Performing Ancient Tenea: Μνήμη, τέχνη και υπαρξιακή εμπειρία στον αρχαιολογικό χώρο της Αρχαίας Τενέας (βίντεο)
Κεντρικό στοιχείο της δράσης αποτελεί το σπαρακτικό μοιρολόι της γριάς-Μπομπολίνας, το οποίο κατακλύζει τον χώρο και καθηλώνει τις αισθήσεις, λειτουργώντας ως ηχητικός και συμβολικός άξονας γύρω από τον οποίο αναπτύσσονται οι επιμέρους παρεμβάσεις. Τη σύλληψη και υλοποίηση της performance υπογράφει ο Χιλιομοδιώτης αρχιτέκτονας και λέκτορας σκηνογραφίας στο Πανεπιστήμιο του Λονδίνου, Ανδρέας Σκούρτης, ο οποίος αξιοποιεί το τοπίο και την ιστορικότητα του χώρου για να δημιουργήσει μια εμπειρία βαθιάς ενδοσκόπησης.
Σημαντική είναι και η συμβολή της διευθύντριας της ανασκαφής, Έλενας Κόρκα, καθώς και των αρχαιολόγων της ομάδας Tenea Project. Μαζί με τη Νάντια Καλαρά και τον Παναγιώτη Ανδριανό, συμμετέχουν ενεργά, προσδίδοντας στο εγχείρημα μια ουσιαστική διάσταση που συνδέει την επιστημονική έρευνα με την καλλιτεχνική έκφραση.
Η performance δεν περιορίζεται σε μια αισθητική εμπειρία. Αντιθέτως, επιχειρεί να αγγίξει βαθύτερα υπαρξιακά ζητήματα: τη διατήρηση της ιστορικής μνήμης, τη συμφιλίωση ζωής και θανάτου, την αποδοχή της φθοράς και του πεπρωμένου. Μέσα από αυτή τη διαδικασία, ο θεατής καλείται να έρθει αντιμέτωπος με το αναπόφευκτο και να το προσεγγίσει με έναν τρόπο σχεδόν τελετουργικό.
Ιδιαίτερη βαρύτητα αποκτά η μορφή της γριάς-Μπομπολίνας, μιας εμβληματικής φυσιογνωμίας του Χιλιομοδίου. Αγρότισσα, μητριάρχισσα και επαγγελματίας μοιρολογίστρα, αποτελεί μια μορφή που φέρει έντονα τα στοιχεία της λαϊκής παράδοσης και της συλλογικής μνήμης. Όπως αναφέρει ο Ανδρέας Σκούρτης, η ίδια, στα έτη 1981-1982, συνέθεσε το μοιρολόι για τη δική της κηδεία και ζήτησε από τις εγγονές της να το ηχογραφήσουν, ώστε να ακουστεί την ημέρα του αποχαιρετισμού της.
Έτσι, κατά την κηδεία της, στις αρχές της δεκαετίας του 1980, οι παρευρισκόμενοι βίωσαν μια μοναδική και σχεδόν μεταφυσική εμπειρία: άκουγαν τη φωνή της ίδιας να μοιρολογεί τον εαυτό της μέσα από ένα κασετόφωνο, γεφυρώνοντας με έναν ανατριχιαστικό τρόπο το παρόν με το επέκεινα.
Το Performing Ancient Tenea αναδεικνύει ακριβώς αυτή τη λεπτή γραμμή ανάμεσα στη ζωή και τον θάνατο, στο παρελθόν και το παρόν, μετατρέποντας τον αρχαιολογικό χώρο σε ένα ζωντανό πεδίο μνήμης και στοχασμού. Πρόκειται για μια δράση που δεν παρακολουθείται απλώς, αλλά βιώνεται — αφήνοντας ένα ισχυρό αποτύπωμα στον θεατή.