Παρά τη σοβαρότητα της κατάστασης, η Περιφερειακή Αρχή επέλεξε να μην αναλάβει καμία ευθύνη. Αντί για αυτοκριτική, κατέφυγε στη γνωστή τακτική της μετάθεσης των ευθυνών – στον καιρό, στη νομοθεσία, στο Υπουργείο – αρνούμενη να αναγνωρίσει τα λάθη της και να δώσει εξηγήσεις. Ούτε μία συγγνώμη δεν ακούστηκε. Μια τέτοια στάση δεν είναι μόνο πολιτικά προβληματική· προοιωνίζεται και τον κίνδυνο να επαναληφθούν τα ίδια λάθη και το 2026.
Η φετινή δακοπροσβολή δεν είναι μια “κακή χρονιά”, αλλά μια ξεκάθαρη διοικητική αποτυχία με συγκεκριμένες αιτίες και υπεύθυνους.
Η Περιφέρεια Πελοποννήσου, που έχει την αποκλειστική αρμοδιότητα της δακοκτονίας, απέτυχε:
Να ολοκληρώσει έγκαιρα τους διαγωνισμούς.
Να οργανώσει σωστά την παγιδοθεσία.
Να ελέγξει τους αναδόχους και την τήρηση των συμβάσεων.
Να προλάβει μια καταστροφή που σήμερα εξελίσσεται σε πλήγμα για χιλιάδες οικογένειες.
Σε πολλές περιοχές χάθηκαν οι κρίσιμοι πρώτοι ψεκασμοί. Άλλες περιορίστηκαν σε ένα ή δύο περάσματα, ενώ υπήρξαν και κοινότητες όπου δεν πραγματοποιήθηκε καν ψεκασμός. Ελλιπή συνεργεία, σποραδικές επιβλέψεις και αγνοημένες αναφορές παραγωγών συνέθεσαν το σκηνικό μιας αποτυχίας που επέτρεψε στον δάκο να καταστρέψει την παραγωγή.
Οι παραγωγοί σήμερα ρωτούν: «Ποιος θα μας αποζημιώσει;» Και έχουν απόλυτο δίκιο.
Ο ΕΛΓΑ δεν καλύπτει τη δακοπροσβολή, καθώς πρόκειται για ζημιά που πρέπει να προλαμβάνεται από το κράτος. Συνεπώς, η ευθύνη επιστρέφει στην Περιφέρεια και στην Πολιτεία.
Είναι ώρα να ειπωθεί καθαρά:
Η Περιφέρεια οφείλει να αναλάβει την ευθύνη και να διεκδικήσει άμεσα ειδική κρατική ενίσχυση de minimis για την αποζημίωση των παραγωγών. Το θεσμικό πλαίσιο υπάρχει· οι καθυστερήσεις δεν δικαιολογούνται.
Παράλληλα, επιβάλλεται:
Πλήρης έλεγχος των συμβάσεων.
Επιβολή ρητρών στους αναδόχους που δεν εκτέλεσαν το έργο.
Άμεσος επανασχεδιασμός του μοντέλου δακοκτονίας, με διαφάνεια, επαρκές προσωπικό και ουσιαστική επίβλεψη στο πεδίο.
Η δακοκτονία πρέπει να γίνει αποκεντρωμένη, με ουσιαστική εμπλοκή των τοπικών κοινοτήτων και των συνεταιρισμών.
Οι αγρότες της Πελοποννήσου δεν ζητούν χάρη – ζητούν δικαιοσύνη. Ζητούν να πάψει ο φαύλος κύκλος λαθών που κάθε χρόνο τους στερεί παραγωγή, εισόδημα και αξιοπρέπεια.
Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι,
δεν μπορούμε να μιλάμε για στήριξη του πρωτογενούς τομέα όταν αφήνουμε τους ελαιοπαραγωγούς να σηκώνουν μόνοι τους το βάρος μιας κρατικής αποτυχίας.
Η Περιφέρεια πρέπει να δεσμευτεί σε τρία σαφή σημεία:
Ανάληψη ευθύνης για την αποτυχία της φετινής δακοκτονίας.
Άμεση διεκδίκηση κρατικών αποζημιώσεων για τους πληγέντες παραγωγούς.
Επανεκκίνηση του συστήματος δακοκτονίας με επαγγελματισμό, διαφάνεια και αξιοπιστία.
Ο αγροτικός κόσμος της Πελοποννήσου δεν αντέχει άλλη μια τέτοια χρονιά.
Κι εμείς δεν έχουμε το δικαίωμα να μείνουμε θεατές.