Mπορεί ο Κυριάκος Μητσοτάκης να δηλώνει πως, ούτε λίγο ούτε πολύ, οι τιμές του φυσικού αερίου υποχώρησαν παγκοσμίως μετά την πρόταση κοινής ευρωπαϊκής δράσης που κατέθεσε ο ίδιος στη σύνοδο κορυφής των Βρυξελλών, όμως τα μηνύματα από τις Βρυξέλλες δείχνουν διαφορετική και δύσκολη πραγματικότητα.

Σύμφωνα με το Reuters η ελληνική πρόταση των έξι σημείων για την ενέργεια απερρίφθη από την σύνοδο ως μη ρεαλιστική, οι πληροφορίες συγκλίνουν στο ότι οι όποιες κοινές ευρωπαϊκές πρωτοβουλίες – εάν και εφόσον υπάρξουν – θα αργήσουν, και η κυβέρνηση αντιμετωπίζει πια σοβαρό πολιτικό και κοινωνικό πρόβλημα με την ακρίβεια.

Την Τετάρτη πιθανότατα θα ανακοινωθεί το πολυδιαφημισμένο νέο πακέτο μέτρων για την άμβλυνση των συνεπειών της πληθωριστικής κρίσης, με βάση όμως τα έως τώρα δεδομένα θα πρόκειται ξανά για ασπιρίνη μπροστά στο τσουνάμι των ανατιμήσεων σε ενέργεια και βασικά είδη διατροφής.

Τα μέτρα θα περιλαμβάνουν επέκταση των επιδοτήσεων στους λογαριασμούς ρεύματος και φυσικού αερίου, την λεγόμενη «επιταγή ακρίβειας» που δεν είναι άλλο από το εφάπαξ επίδομα στους πιο ευάλωτους πολίτες, ειδική ενίσχυση για τις ενεργοβόρες επιχειρήσεις, και ενδεχομένως κι ένα «εκπτωτικό» κουπόνι βενζίνης επίσης για τα χαμηλότερα εισοδηματικά στρώματα.

Με τον πληθωρισμό ωστόσο να τρέχει ήδη με 7,2%, τον ίδιο τον υπουργό Οικονομικών Χρήστο Σταϊκούρα να προεξοφλεί ανοιχτά άνοδό του τουλάχιστον στο 8% και τον προϋπολογισμό να έχει καταρτιστεί με πρόβλεψη για πληθωρισμό 0,8%, στην κυβέρνηση γνωρίζουν ότι τα συγκεκριμένα μέτρα ελάχιστη ανακούφιση μπορούν να προσφέρουν. Το δε μεγάλο πολιτικό πρόβλημα είναι πως αυτά τα μέτρα δεν αγγίζουν σχεδόν καθόλου τα μεσαία κοινωνικά στρώματα, που και αυτή την φορά πλήττονται περισσότερο από την κρίση η οποία πολλαπλασιάζει την εισοδηματική συμπίεση της τελευταίας δεκαετίας.

Το παράλληλο πρόβλημα για την κυβέρνηση είναι πως η προοπτική πιο ριζικών παρεμβάσεων προσκρούει στην, ισχυρή μέχρι στιγμής, άρνηση των θεσμών και των ευρωπαίων εταίρων. Αυτός είναι και ο ένας λόγος που δεν επιχειρείται μείωση του ειδικού φόρου κατανάλωσης και του ΦΠΑ στα καύσιμα, παρ’ ότι η τιμή της βεζνίνης οδεύει ταχύτατα προς τα 2,5 ευρώ το λίτρο και είναι στις τρεις υψηλότερες της Ευρώπης. Ο δεύτερος λόγος είναι πως το μίγμα φορολογικών ελαφρύνσεων που έχει επιλέξει μέχρι στιγμής η κυβέρνησης (κυρίως μέσα από την μείωση του ΕΝΦΙΑ) έχει περιορίσει τα δημοσιονομικά περιθώρια.

Με το χρέος να έχει εκτοξευτεί πια πάνω από το 200% του ΑΕΠ κάθε περαιτέρω κίνηση με δημοσιονομική επιβάρυνση αντιμετωπίζεται με μεγάλη επιφύλαξη από τις Βρυξέλλες. Πόσο μάλλον που το δημοσιονομικό έλλειμμα έχει ήδη ξεφύγει και βρίσκεται σε προ-μνημονιακά επίπεδα, το εμπορικό έλλειμμα σχεδόν διπλασιάστηκε τον Ιανουάριο, και το κόστος δανεισμού ανεβαίνει σταθερά λόγω της στροφής της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας σε πολιτική νομισματικής σύσφιξης.

Μπροστά σ’ αυτά τα δεδομένα η επιδίωξη της κυβέρνησης είναι να πετύχει μια μορφή έκτακτων χρηματοδοτήσεων από την Ευρωπαϊκή Ενωση, που θα διοχετευτούν στην άμβλυνση των συνεπειών της ακρίβειας. Και, κυρίως, να διασφαλίσει ότι οι όποιες δαπάνες για την αντιμετώπιση της πληθωριστικής κρίσης θα εξαιρεθούν από τον υπολογισμό του ελλείμματος και του χρέους.

Σύμφωνα με πληροφορίες με αυτό το αίτημα, και με αυτή την οδηγία από το Μαξίμου, προσέρχεται σήμερα στο Eurogroup και αύριο στο Ecofin ο υπουργός Οικονομικών Χρήστος Σταϊκούρας, χωρίς όμως οι οιωνοί να είναι ενθαρρυντικοί μέχρι στιγμής. Κατά τις ίδιες πληροφορίες, στην ίδια κατεύθυνση έχει ζητηθεί και η συνδρομή του αντιπροέδρου της Κομισιόν Μαργαρίτη Σχινά, το κλίμα όμως που και εκείνος εισέπραξε από τις επαφές του στις Βρυξέλλες είναι πως, παρά τις συνθήκες παγκόσμιας ενεργειακής και πληθωριστικής κρίσης, η Ελλάδα παραμένει «ειδική περίπτωση» για την Ευρώπη.

Και δεν υπάρχει καμία σπουδή για χορήγηση αυξημένης δημοσιονομικής ευελιξίας, την ώρα που τα επιτόκια δανεισμού ανεβαίνουν σε όλες τις χώρες της ευρωπεριφέρειας και, κυρίως, του Νότου.

Μαρίνα Αλεξανδρή – tvxs.gr