Η νέα έκθεση της Κομισιόν δεν είχε καλά νέα για την Ελλάδα, όπως δεν ήταν καλό νέο και η εκτίναξη του αμερικανικού πληθωρισμού σε ρεκόρ 40ετίας.

Η μεν έκθεση της Κομισιόν τριπλασιάζει την πρόβλεψη για τον εγχώριο πληθωρισμό το 2022 και ουσιαστικά δείχνει, ότι ο προϋπολογισμός που μόλις άρχισε να εκτελείται βρίσκεται στον αέρα, το δε νέο ρεκόρ του αμερικανικού πληθωρισμού ενεργοποίησε ξανά το ντόμινο των διεθνών αγορών και εκτόξευσε την απόδοση του ελληνικού δεκαετούς ομολόγου και πάλι πάνω από το 2,5%.

Και οι δύο αυτές εξελίξεις αποτυπώνουν τις συμπληγάδες που έχει μπροστά της η ελληνική οικονομία και η κυβέρνηση για τους επόμενους μήνες (κι ενδεχομένως για ολόκληρο το 2022), καθώς η ενεργειακή κρίση που εξελίσσεται σε κρίση πληθωρισμού, και εν τέλει σε κρίση κόστους διαβίωσης, δεν έχει άμεσο ορίζοντα λήξης.

Η Κομισιόν προβλέπει, ότι ο μέσος πληθωρισμός στην Ελλάδα θα φθάσει φέτος στο 3,1%, έναντι 1% που εκτιμούσε στην προηγούμενη έκθεσή της, και μόλις 0,8% που προβλέπει ο προϋπολογισμός ο οποίος ψηφίστηκε τον περασμένο Δεκέμβριο.

Ταυτόχρονα, η Επιτροπή προειδοποιεί, ότι οι ιλιγγιώδεις ενεργειακές τιμές, από τις οποίες τροφοδοτείται και το συνολικό κύμα ακρίβειας, θα διατηρηθούν σε υψηλά επίπεδα για ικανό διάστημα ακόμη: «Οι τιμές ηλεκτρικής ενέργειας και καυσίμων αναμένεται να κορυφωθούν κατά τη διάρκεια του πρώτου τριμήνου του 2022 και να υποχωρήσουν αργότερα στο έτος».

Το ράλι των τιμών, σε συνδυασμό και με τις συνέπειες της παραλλαγής Ομικρον στην οικονομία, οδηγεί και σε «ψαλίδισμα» της πρόβλεψης της Κομισιόν για τον ρυθμό ανάπτυξης του 2022, ο οποίος πλέον τοποθετείται στο 4,9%. Πρακτικά, οι εκτιμήσεις αυτές σημαίνουν, ότι τουλάχιστον για το πρώτο εξάμηνο του έτους δεν αναμένεται ουσιαστική ύφεση στον ενεργειακό ίλιγγο και, με δεδομένη την άρνηση της κυβέρνησης να προχωρήσει σε μειώσεις ΦΠΑ και ειδικών φόρων, δεν αναμένεται και καμία ανακούφιση στους προϋπολογισμούς των νοικοκυριών, που ήδη κλονίζονται από τους υπέρογκους λογαριασμούς ρεύματος και από το κύμα των ανατιμήσεων σε βασικά είδη. Αντιθέτως, η έκρηξη του πληθωρισμού θα μειώσει ακόμη περισσότερο το πραγματικό εισόδημα και θα πλήξει και τις καταναλωτικές δαπάνες, θέτοντας πλέον υπό αίρεση όλα τα βασικά μεγέθη του προϋπολογισμού.

Το γεγονός ότι η Κομισιόν προβλέπει για φέτος μέσο πληθωρισμό 3,5% και για το σύνολο της ευρωζώνης, δημιουργεί και δεύτερη πηγή σκληρής πίεσης, καθώς οδηγεί ντε φάκτο σε αυξήσεις επιτοκίων και την ΕΚΤ. Το πάγιο όριο ασφαλείας που θέτει η κεντρική τράπεζα για τον πληθωρισμό είναι το 2%, στην έκθεση της Επιτροπής, ωστόσο τονίζεται, πως ο στόχος δεν πρόκειται να πιαστεί πριν από το 2023. Αυτό σημαίνει, πως εντείνεται η πίεση στην ΕΚΤ για επίσπευση των αυξήσεων επιτοκίων, οι αναλυτές προβλέπουν ήδη δύο αυξήσεις έως το τέλος του έτους και το κόστος δανεισμού ειδικά των χωρών της ευρωπεριφέρειας αυξάνεται σταθερά.

Ήδη, η ανακοίνωση του πληθωρισμού-ρεκόρ στις ΗΠΑ, που τον Ιανουάριο έφθασε στο 7,5%, οδήγησε σε εκτόξευση των αποδόσεων και στις δύο πλευρές του Ατλαντικού, με την απόδοση του ελληνικού δεκαετούς ομολόγου να επιστρέφει ξανά πάνω από το 2,5%. Το κόστος δανεισμού της Ελλάδας, δηλαδή, έχει ήδη αυξηθεί κατά 2% σε σχέση με τα προ εξαμήνου επίπεδα, κι εκείνο που κρίνεται ιδιαίτερα ανησυχητικό είναι ο πολύ ταχύτερος ρυθμός ανόδου του συγκριτικά με τις υπόλοιπες χώρες της ευρωζώνης.

Για το τι σημαίνει αυτό, ενδεικτικό είναι το σχόλιο της γερμανικής Handelsblatt, η οποία προειδοποιεί για αναταράξεις στις αγορές ομολόγων: «Εδώ και χρόνια», γράφει, «οι αγορές ομολόγων δεν έχουν επιδείξει τόσο μεγάλη κινητικότητα σε τόσο σύντομο χρονικό διάστημα. Η απρόσμενα υψηλή η δυναμική του πληθωρισμού φέρνει στροφή στην πολιτική των επιτοκίων σε ΗΠΑ και Ευρώπη.

Αυτή η ριζική αλλαγή ενέχει κινδύνους, ιδιαίτερα για τις χώρες της νότιας Ευρώπης, όπου γρήγορα το άγος του χρέους μπορεί να γίνει δυσβάσταχτο με μία σημαντική αύξηση επιτοκίων. Διότι οι αποδόσεις σε χώρες όπως η Ιταλία, η Ελλάδα και η Ισπανία αυξάνονται με πολύ πιο γρήγορο ρυθμό από τις αντίστοιχες για ασφαλείς οφειλέτες, όπως η Γερμανία».

Και εδώ, η Ηandelsblatt παραθέτει τις δηλώσεις και του Κλέμενς Φιστ, επικεφαλής του Οικονομικού Ινστιτούτου IfO του Μονάχου, ο οποίος έχει την εξής ερμηνεία: «Η άνοδος των spreads τις τελευταίες ημέρες δείχνει, ότι οι επενδυτές δεν είναι διατεθειμένοι να κρατήσουν ομόλογα από τις χώρες της ευρωζώνης με υψηλό χρέος, παρά μόνον αν η ΕΚΤ προσφέρει ένα είδος εγγύησης ότι θα στηρίξει».

Μαρίνα Αλεξανδρή

tvxs.gr