Τριήμερο συμπόσιο το Νοέμβριο (21 και 22) στη Σορβόννη με θέμα «Μάνος Χατζιδάκις: μουσική, κουλτούρα και πολιτική». Αυτό είναι το θέμα μας στις  πολιτιστικές σελίδες της «Εφημερίδας των Συντακτών».

Εκεί έχουμε βάλει τίτλο «Η Σορβόννη μελετά «ολιστικά» τον Χατζιδάκι». Αλλά ό,τι αισθανθήκαμε όταν διαβάσαμε τις ενδεικτικές θεματικές ενότητες, το εκπροσωπεί καλύτερα το «χτύπημα» στο πρωτοσέλιδο της εφημερίδας: «Η Σορβόννη κάνει ό,τι έπρεπε να έχουμε κάνει εμείς».

Το συμπόσιο διοργανώνεται λοιπόν με αφορμή τα 100 χρόνια από τη γέννηση του Χατζιδάκι από το Πανεπιστήμιο της Σορβόννης και τρία εμβληματικά ερευνητικά κέντρα που συνδέονται οργανικά με αυτό: τη «θυγατρική» της Σορβόννης Διδακτορική Σχολή Concepts et Langages (που στόχο έχει να ενσωματώσει υψηλού επιπέδου έρευνες στο πλαίσιο διδακτορικών σπουδών, φέρνοντας σε επαφή υποψήφιους διδάκτορες, μεταδιδάκτορες και ερευνητές από διάφορα πεδία με διαφορετικές επιστημολογικές προσεγγίσεις), β) το Ινστιτούτο Μουσικολογικής Ερευνας (IReMus – UMR 8223), ερευνητική μονάδα που συνεργάζεται άμεσα και στενά με τη Σορβόννη, το γαλλικό Εθνικό Κέντρο Επιστημονικής Ερευνας (CNRS), την Εθνική Βιβλιοθήκη της Γαλλίας (BnF) και το γαλλικό υπουργείο Πολιτισμού, και γ) τη μονάδα έρευνας EDITTA (Édition, Interprétation, Traduction des Textes Anciens – Εκδοση, Ερμηνεία, Μετάφραση των Αρχαίων Κειμένων), σημαντική δομή της Σορβόννης, ειδικευμένη στη μελέτη, την έκδοση και την ερμηνεία των γραπτών κειμένων της κλασικής παράδοσης της Ελλάδας και της Ρώμης.

Κεντρικό ρόλο στην οργάνωση έχουν και δύο Ελληνες καθηγητές σε πανεπιστήμια του εξωτερικού, η αναπληρώτρια καθηγήτρια στη Σχολή Μουσικολογίας της Σορβόννης και διευθύντρια του IReMus Θεοδώρα Ψυχογιού και ο καθηγητής Νεοελληνικών και Συγκριτικών Πολιτισμικών Σπουδών στο Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης Δημήτρης Παπανικολάου . Ελληνες καθηγητές αποτελούν και την επιστημονική και οργανωτική επιτροπή του συμποσίου.

Ενδεικτικές θεματικές ενότητες:
• Ρεπερτόριο και συνεργασίες: τα οργανικά έργα, το πιάνο· μουσική για τον κινηματογράφο, το θέατρο, τα μπαλέτα· οι κύκλοι τραγουδιών· οι μεγάλες δημοφιλείς επιτυχίες και η διάδοσή τους· η διεθνής καριέρα.
• Μουσικό ύφος: η σύνθεση ανάμεσα σε παραδοσιακές ελληνικές μελωδίες, κλασικά ρεπερτόρια, σύγχρονες αρμονίες και τζαζ· οι ενορχηστρώσεις και η σύμμειξη ειδών· ο ρόλος των φωνών και των ερμηνευτών.
• Ιστορικό και πολιτιστικό πλαίσιο: Ο Χατζιδάκις στην Ελλάδα της δεκαετίας του 1940 έως το 1990· ο ρόλος του στην επανεκτίμηση της ελληνικής παραδοσιακής και λαϊκής μουσικής, ιδίως του ρεμπέτικου· η σχέση του έργου του με τα καλλιτεχνικά κινήματα της εποχής του (σουρεαλισμός, νεορεαλισμός, σύγχρονη μουσική, η “γενιά του ’30”)· ο διάλογός του με σύγχρονους καλλιτέχνες στην Ελλάδα και εκτός αυτής.

• Σκέψη και γραπτά: Ο Χατζιδάκις ως δοκιμιογράφος και ποιητής, καθώς και οι παρεμβάσεις του στη δημόσια σφαίρα.
• Διασταυρώσεις: Ο Χατζιδάκις και η Γαλλία, ο Χατζιδάκις στο Χόλιγουντ, ο Χατζιδάκις και η αρχαιότητα, ο Χατζιδάκις και το ρεμπέτικο.
• Ο άνθρωπος των θεσμών και η επιρροή του: Η διεύθυνση του Τρίτου Προγράμματος της Εθνικής Ραδιοφωνίας· το μουσικό φεστιβάλ στ’ Ανώγεια· οι διαγωνισμοί τραγουδιού στην Κέρκυρα και την Καλαμάτα· η Ορχήστρα των Χρωμάτων· η προώθηση της μουσικής πρωτοπορίας, η υπεράσπιση της τέχνης ως πολιτικού μέσου (και ο αγώνας του ενάντια στον λαϊκισμό)· η επίδρασή του στην ελληνική ταυτότητα, στην Ελλάδα και στη διασπορά».

Να επισημάνουμε, μάλιστα, πως αυτή είναι η δεύτερη φορά σε διάστημα ελάχιστων μηνών που η Σορβόννη τιμά τη μνήμη του Χατζιδάκι, αφού τον Ιούνιο, και πάλι με αφορμή την 100ή επέτειο από τη γέννηση του συνθέτη, είχε πραγματοποιηθεί με πρωτοβουλία του πολιτιστικού οργανισμού Delphys, σε συνεργασία με την έδρα «Μεγάλα σύγχρονα στρατηγικά ζητήματα» του Πανεπιστημίου Panthéon-Sorbonne (Paris 1), μεγάλο αφιέρωμα σ’ εκείνον.

Νάταλι Χατζιαντονίου -efsyn.gr